تحلیل شدت، مدت، فراوانی و گستره خشکسالی هواشناسی در حوضه آبریز بختگان

نویسندگان
doi
10.22055/jise.2016.11799
چکیده

خشکسالی یکی از مهم­ترین و مخرب­ترین پدیده ­ های اقلیمی است که تأثیر آن معمولاً در مقیاس منطقه ­ ای اهمیت بیشتری دارد. اهمیت پدیده خشکسالی در حوضه‌­ای همچون بختگان به دلیل شرایط استراتژیک منطقه، وسعت اراضی کشاورزی و وجود دریاچه­های بختگان و طشک بارزتر می‌باشد. هدف از انجام این تحقیق پایش خشکسالی، با استفاده از شاخص بارش استاندارد، تحلیل مشخصه­های خشکسالی در مقیاس­های زمانی 3 ، 6 ، 12 ، 24 و 48 ماهه و بررسی و تحلیل منحنی­های تداوم- فراوانی و بزرگی- فراوانی می­باشد. همچنین پهنه­بندی تداوم و بزرگی خشکسالی در دوره بازگشت 20 سال و تحلیل نقشه­های بزرگترین شدت خشکسالی رخ داده در دوره آماری 30 ساله (89-1360)، بررسی روند بارش و دما از دیگر اهداف این تحقیق می­باشد. نتایج این پژوهش نشان داد که ایستگاه­های واقع در مرکز و جنوب حوضه متحمل تداوم­های طولانی­تر و بزرگی­ خشکسالی بالاتر و درصد فراوانی خشکسالی شدیدتری نسبت به سایر ایستگاه­ها بوده­اند. منحنی­های تداوم- دوره بازگشت و بزرگی- دوره بازگشت در مقیاس‌های مورد مطالعه نشان داد که با افزایش مقیاس زمانی و افزایش دوره بازگشت در ایستگاه­ها، تداوم و بزرگی خشکسالی افزایش می­یابد. بررسی پهنه بندی تداوم و بزرگی خشکسالی با دوره بازگشت 20 سال، نشان داد که تداوم ­ های طولانی­تر ناحیه شرقی حوضه و بزرگی­های بالاتر ناحیه مرکزی و جنوبی حوضه را در بر می­گیرد. بررسی پهنه بندی شدیدترین شدت خشکسالی، نشان داد که خشکسالی بسیار شدید از حوالی مرکز و جنوب حوضه وارد شده و از شمال حوضه خارج می‌گردد.