تبیین آینده‌پژوهانه تأثیر رفتار گروه‌های تکفیری بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران (2018 ـ 2028م)

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان

2 عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انتظامی ومطالعات اجتماعی ناجا

doi
چکیده

گروه‌های تروریستی یکی از مهم‌ترین تهدیدات علیه امنیت ملی در طول دوره‌های مختلف بوده است که با اقدام انحصارگرایانه و ایدئولوژیک خود برای مبارزه با‌ هویت ملی، جامعه را قطب‌بندی کرده و درنهایت، امنیت ملی را مختل می‌کنند.‌ هدف این پژوهش، شناخت رفتارگروه­های تکفیری و تروریستی در آینده  و تأثیر آن بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران است. پرسش اصلی پژوهش این است که رفتار گروه­های تکفیری چه تأثیری بر آینده امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در سال­های (2018 ـ 2028م) خواهد داشت؟ فرضیه پژوهش این است که از دیدگاه آینده‌پژوهی، رفتار گروه‌های تکفیری در آینده با تشدید فرقه‌گرائی مذهبی و اختلافات قومی و زبانی، آینده امنیت سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و تمامیت ارضی جمهوری اسلامی ایران را تحت تأثیر قرارمی­دهد. روش پژوهش بر پایه سناریونویسی که یکی از مهم‌ترین شیوه‌های تحلیل آینده‌پژوهی است، قرار دارد. بر اساس یافته­های پژوهش به‌نظر می­رسد در این خصوص چهار سناریو را می­توان مطرح ساخت که عبارتند از: 1. سناریوی محتمل: که ادامه وضعیت موجود ‌همین روندها و احتمال اینکه ازطرف گروه­های تکفیری ضرباتی قابل‌توجه به امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در مناطق قابل نفوذ وارد شود، وجود دارد. 2. سناریوی مطلوب: ازبین‌رفتن کامل و ریشه‌کن‌شدن گروه‌های تکفیری و عدم تهدید امنیت جمهوری اسلامی ایران. 3. سناریوی ممکن: پیروزی کامل گروه­‌های تکفیری در منطقه و امکان به‌چالش‌کشیدن کامل امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران با ورود آنها به کشور.   4. سناریوی باورکردنی: شکست و رفتن گروه­های تکفیری از غرب آسیا و حضور آنها در مناطق دوردست مثل آفریقا یا آسیای شرقی دور و زدن ضربات محدود و کم‌اهمیت به امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران. شدت و ضعف‌ هرکدام از این سناریوهای چهارگانه در قالب 12 شاخص، سنجیده شده است. چهارچوب نظری این پژوهش براساس نظریه رئالیسم تدافعی و رئالیسم تهاجمی است.