واکاوی اثرات توسعه کسب وکارهای روستایی بر بهبود زیست پذیری جوامع محلی (مطالعه موردی: پروژۀ مدیریت مشارکتی منابع طبیعی و توسعه روستایی، حوزۀ اوغان، استان گلستان)

نویسندگان

1 کارشناس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

2 عضو هیات علمی گروه کشاورزی دانشگاه جامع علمی کاربردی ساری، مازندران، ایران

3 کارشناس اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گلستان

doi
10.22069/jead.2024.22490.1830
چکیده

از آنجایی که ایجاد و رونق مشاغل روستایی می‌تواند لازمه‌ای برای تمایل به ماندگاری جوامع محلی در روستاها باشد، تحقیق حاضر با هدف بررسی اثرات توسعۀ کسب‌وکارهای روستایی بر بهبود زیست‌پذیری جوامع محلی در حوزۀ آبخیز اوغان استان گلستان انجام شد. تحقیق حاضر توصیفی- پیمایشی بود که مبتنی بر ابزار پرسشنامه صورت گرفت. جامعه آماری آن را 365 واحد مشاغل روستایی تشکیل دادند. 188 واحد به عنوان تعداد نمونه بر اساس جدول کرجسی مورگان انتخاب شدند. روایی محتوایی ابزار سنجش تحقیق با توجه به نظرات گروهی از خبرگان اعتبارسنجی شد. برای تعیین روایی همگرا، مقدار AVE محاسبه و میزان پایایی با مقادیر ضریب آلفای کرونباخ و CR مورد تأیید قرار گرفت. نتایج به دست آمده از مدل معادلات ساختاری نشان داد که توسعۀ کسب‌وکارهای روستایی بر بهبود زیست‌پذیری جوامع محلی تأثیر مثبت قوی و معنی‌داری داشته است. رونق مشاغل روستایی از طریق ایجاد فرصت‌های شغلی و منابع معیشتی با بیشترین مقدار ضریب مسیر توانسته است بر بهبود زیست‌پذیری جوامع محلی در منطقۀ مورد مطالعه قوی‌ترین اثر مثبت و معنی‌داری را داشته باشد. نتایج به دست آمده نشان داد که متغیرهای تحصیلات، میزان درآمد سالانه در خانواده و تعداد شرکت در دوره‌ها و جلسات آموزشی و ترویجی، تعداد اعضای خانوار و تعداد شاغلین با بهبود زیست‌پذیری جوامع محلی رابطۀ مثبت و معنی‌داری داشته است . بر اساس نتایج به دست آمده می‌توان بیان نمود که ایجاد فرصت‌های شغلی و تنوع-بخشی منابع درآمدی و معیشتی در روستاها ضرورتی بر سطح زیست‌پذیری و افزایش تمایل به ماندگاری جوامع محلی در روستاها است.