فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پدیده خودجلوه‌گری با حجاب در فضای اینستاگرام، یکی از تناقضات جدید در هویت‌یابی دیجیتال در جوامع اسلامی محسوب می‌شود. برخی کاربران از حجاب، نه‌تنها به‌عنوان نمادی دینی، بلکه به‌عنوان ابزاری برای جلب‌توجه، تبلیغات و کسب درآمد استفاده می‌کنند. این پژوهش با رویکرد کیفی و استفاده از تحلیل تماتیک، به بررسی انگیزه‌های کاربران محجبه خودجلوه‌گر در اینستاگرام پرداخته است. داده‌ها از طریق ۲۵ مصاحبه عمیق نیمه‌ساختاریافته با کاربران فعال در حوزه «حجاب استایلینگ» و «بلاگری سبک زندگی» گردآوری شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که چهار انگیزه اصلی در این پدیده نقش دارند: ۱) انگیزه‌های اقتصادی: کسب درآمد از تبلیغات، افزایش فالوور و همکاری با برندهای مرتبط با حجاب.۲) انگیزه‌های اجتماعی: جلب‌توجه، کسب تأیید اجتماعی و ایجاد هویت دیجیتال.۳) انگیزه‌های هویتی: بازتعریف حجاب به‌عنوان یک عنصر مدرن و ارتقای هویت فرهنگی.۴) انگیزه‌های رقابتی: رقابت با سایر بلاگرها و تولید محتوای متمایز برای جلب مخاطب. این یافته‌ها نشان می‌دهند که فضای مجازی در بازتعریف نمادهای دینی و فرهنگی نقش بسزایی دارد. نتایج پژوهش می‌تواند به سیاست‌گذاران فرهنگی در تدوین راهکارهایی برای مدیریت این پدیده کمک کند.