شناسایی موانع رشد مبتنی بر صادرات در ایران با استفاده از درخت تصمیم ‏گیری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشیار گروه اقتصاد دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.29252/jem.2022.226148.1731
چکیده

رشد اقتصادی به عنوان یکی از مهمترین اهداف کلان اقتصادی همواره در کانون توجه اقتصاددانان، سیاستمداران و سیاستگذاران قرار دارد. لذا شناسایی عوامل مؤثر بر تحریک، تقویت و تسریع  رشد اقتصادی دارای ضرورت و اهمیت ویژه‎‎ای است. از جمله‏ی این عوامل می‎توان به  صادرات اشاره کرد که از دیرباز نقش بی‏بدیلی را در رشد اقتصادی کشورها ایفا کرده است. در این مطالعه از طریق ترسیم درخت تصمیم‏گیری به شناخت موانع مقیدکننده‏ی رشد مبتنی بر صادرات در ایران پرداخته می‏شود. نتایج بدست آمده نشان می‎دهد که در بحث رقابت ناپذیری قیمتی، موانع مقیدکننده شامل ریسک‎های خرد (فساد بالا)، ریسک‎های کلان (کسری بودجه‌ی بالا) و بالابودن هزینه‎های تولید (بهره‎وری پایین نیروی‏کار) است. در بحث اندک بودن کشش درآمدی تقاضای کالاهای صادراتی، موانع مقیدکننده شامل کیفیت پایین کالاهای صادراتی (ضعف تکنولوژی)، ارزش افزوده‏ی نازل کالاهای صادراتی (ضعف نهادی و اندک بودن اندازه‏ی بازار) است. علاوه‌براین با توجه به نتایج بدست آمده رقابت ناپذیری قیمتی در قیاس با اندک بودن کشش درآمدی تقاضای صادرات به عنوان مانع اصلی اندک بودن صادرات غیرنفتی در ایران شناخته می‏شود.