فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شناخت حرفه­ای و انتخاب­های حسابرسان تحت ‌تأثیر فرآیندهای ادراک، قضاوت و گزینه‌های تصمیم قرار گرفته و می­تواند بر میزان اشتباهات حسابرسی تأثیر داشته باشد. هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی نقش سوگیری­ احساسی دگرگون­گریزی، سوگیری احساسی زیان­گریزی، سوگیری رفتاری نماگری و سوگیری­ شناختی ناهماهنگی­ بر اشتباهات حسابرسی است که به لحاظ هدف کاربردی و روش انجام آن به صورت توصیفی و تحلیلی است. جامعۀ آماری پژوهش حاضر شامل حسابرسان انجمن حسابرسی ایران است که پرسشنامه­های محقق ساخته با روایی و پایایی معتبر بین تعداد 90 نفر از نمونه آماری در سال 1398 توزیع شد و داده­های بدست آمده با استفاده از نرم­افزار Smart PLS مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها بیانگر این هستند که سوگیری‌های­ دگرگون­گریزی، زیان­گریزی، نماگری و ناهماهنگی­ شناختی بر اشتباهات حسابرسی تأثیر معنادار دارند. بنابراین، حسابرسان با تأیید وضع موجود، تمایلی به انحراف از تصمیمات گذشته ندارند و این امر با کاهش انعطاف‌پذیری سبب اشتباهات حسابرسان می‌شود. همچنین عدم توازن در جهت‌گیری نسبت به سوگیری زیان­گریزی سبب کاهش مسئولیت حسابرسان و افزایش ریسک شده و این امر با افزایش اشتباهات حسابرسان همراه است. به‌ علاوه، طبقه‌بندی موضوعات و تفکرات طبق تجربیات مرتبط و قیاس‌پذیر گذشته حسابرس سبب بروز سوگیری نماگری شده و در این شرایط حسابرسان با افزایش اشتباهات حسابرسان مواجه می‌شوند. ضمن این که ناهماهنگی شناختی موجب می­شود حسابرسان به تصمیمات اشتباه خود ادامه دهند، فقط با این هدف که تصمیم قبلی خود را توجیه نمایند و از این رو اشتباهات حسابرسان افزایش می‌یابد. همچنین نتایج نشان دادند سوگیری­های مؤثر بر اشتباهات حسابرسان طبق اولویت و بیشترین تأثیر شامل سوگیری شناختی ناهماهنگی­ (39 درصد)، سوگیری احساسی زیان­گریزی (36 درصد)، سوگیری رفتاری نماگری (27 درصد) و سوگیری احساسی دگرگون­گریزی (8 درصد) هستند.