فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

منطقة آسفیچ در جنوب‌باختری سربیشه (خراسان جنوبی) و در مرز بلوک لوت و پهنة سیستان جای دارد. سنگ‌‌های آتشفشانی ترشیری منطقه شامل پیروکسن آندزیت، آندزیت، داسیت، ریوداسیت، ریولیت (پرلیت)، توف، برش و آگلومرا هستند که روی پریدوتیت‏‌‌‌های سرپانتینی‌شده و میکروگابروی کرتاسه جای گرفته‏‌‌اند. کانی‌های پلاژیوکلاز، سانیدین، کوارتز، هورنبلند، بیوتیت و کلینوپیروکسن از کانی‏‌‌‌های اصلی و بافت‏‌‏‌‌های پورفیریتیک با زمینة میکروگرانولار و یا میکرولیتی، گلومروپورفیریتیک، جریانی، حفره‏‌ای و پرلیتی‏‌ از بافت‌های رایج این سنگ‏‌‌ها هستند. منطقه‏‌‌بندی شیمیایی، بافت غربالی و خوردگی خلیجی در پلاژیوکلازها نشان‏‌‌دهندة شرایط نبود تعادل هنگام تبلور ماگما هستند. سنگ‌‌های یادشده، از سری ماگمایی کالک‏‌آلکالن و در گروه سنگ‏‌‌های با پتاسیم بالا به‌شمار می‌روند. نمودارهای بهنجارشدة عنصرهای کمیاب و خاکی کمیاب این سنگ‌‌ها در برابر گوشتة اولیه و کندریت وابستگی زایشی آنها با یکدیگر را نشان می‌دهند. تهی‏‌‌شدگی از عنصرهای P، Ti، Ta و Nb و غنی‌شدگی از U، K، Sr، Zr، Rb و Th و همچنین، غنی‏‌شدگی LREE نسبت به HREE گویای پیدایش این سنگ‏‌‌ها در حاشیة فعال قاره‏‌‌ای هستند و در پی ذوب‌بخشی گوة گوشته‏‌‌ای و افزوده‌شدن سازنده‌های متاسوماتیک آزادشده از سنگ‌کرة فرورونده و یا به‌دنبال نازک‌شدگی (لایه‌لایه‌شدگی) سنگ‌کرة ستبر پدید آمده‌اند. شواهد زمین‌شیمیایی مانند Nb/Y در برابر Rb/Y نشان می‏‌‌دهد آلودگی پوسته‏‌‌ای یکی از مهم‌ترین پدیده‌ها در تحول ماگما در این منطقه است. بر پایة نمودار‌های Dy/Yb در برابر La/Yb و Dy/Yb در برابر Dy می‏‌‌توان خاستگاه ماگمای سازندة این سنگ‌ها را ذوب بخشی گوشته اسپینل لرزولیتی در محدودة رخسارة اسپینل لرزولیت فلوگوپیت‌دار دانست.