فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کانسار چندفلزی آتش‌انبار با ذخیرة احتمالی 2 میلیون تن (شامل مجموعه عنصرهای فلزات پایه و طلا) و میزان متوسط طلا 13/2 گرم در تن (ppm)، در بخش شمالی پهنة ماگمایی ارومیه- دختر، متعلق به ماگماتیسم آتشفشانی- نفوذی بستان‏‌آباد- انارک قرار گرفته است. در این کانسار، رگه‏‌‏‌های چندفلزی طلادار با سرشت اپی‏‌ژنتیک، درازای نزدیک به 5 تا 80 متر، پهنای 5/0 تا 6 متر و ژرفای حداکثری 45 متر در سنگ میزبان داسیت‏‌های پورفیری ائوسن میانی (واحد Eord) روی داده‏‌اند. کانه‏‌زایی با بافت و ساخت‌های رگه- رگچه‌ای، پوسته‏‌ای، قلوه‏‌ای‌‏‌شکل، برشی و افشان در سه مرحله پیش از کانه‌زایی (حضور پیریت‏‌های افشان)، کانه‏‌زایی اصلی (شامل کالکوپیریت رگه‏‌ای (II-A)، رگة کوارتز- سولفید برشی (II-B) و رگة باریت- سولفید (II-C)) و پس از کانه‌زایی (شامل رگة کربنات تأخیری (III-A) و برون‏‌زاد (III-B)) رخ‏‌داده است. دگرسانی‏‌ آرژیلیک (مجموعه کائولینیت- ایلیت± دیکیت) به‏‌همراه دگرسانی سیلیسی (مجموعة کوارتز± ژاسپر)، اصلی‏‌ترین دگرسانی‏‌های منطقه را دربر می‏‌گیرند. در کانسار آتش‌انبار، طلا به‏‌صورت ذرات آزاد (Au0) در میزبان کالکوپیریت و نامریی (Au+) در ترکیب کانه‏‌های اسفالریت و پیریت وجود دارد. همچنین، با توجه به نسبت Co/Ni (گسترة 2/1 تا 45)، پیریت‏‌های افشان پیش از کانه‏‌زایی سرشت ولکانوژنیک دارند و پیریت‏‌های دارای منطقه‏‌بندی خاستگاه گرمابی دارند. با توجه به تغییرات غلظت Cd (میانگین: ppm 4657) و نسبت Zn/Cd (میانگین: 6/188) در ترکیب اسفالریت‏‌ها، کانه‏‌زایی در سامانه گرمابی دما متوسط- بالا (دمای 200 تا 250 درجة سانتیگراد) قرار گرفت. همچنین، برپایة محتوای %FeS mol در اسفالریت‏‌ها (گسترة 11/0 تا 0/4) تغییرات LogfS2 درآنها از 10- تا 14- به‌دست آمد که با وضعیت سولفیداسیون بالا تا متوسط برای این کانسار همخوانی دارد. با توجه به همراهی پاراژنتیک طلا با کانه‌های پیریت و اسفالریت، عدم رخداد کانی‌های اکسیدی، دمای ‌متوسط سیال‌کانه‌ساز، pH نزدیک به خنثی تا اسیدی (وجود دگرسانی‌ آرژیلیک± سریسیت) و اکتیویته بالای گوگرد (log aS2)، کمپلکس‌های بی‌سولفیدی -Au(HS)2 در انحلال‏‌پذیری طلا و انتقال آن نقش داشته‏‌اند. برپایة شواهد، افزایش logfO2 محیط فعالیت – S2را کاهش داده و طلا در رگة برشی کوارتز- سولفید از طریق ناپایداری کمپلکس‏‌های بی‏‌سولفیدی طلا ته‏‌نشست کرده است.