فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در بخش شمالی پهنة سنندج- سیرجان (همدان، تویسرکان و بروجرد)، رخنمون‏‌هایی از سنگ‏‌های میگماتیتی حضور دارند که از متاتکسیت تا دیاتکسیت تغییر می‏‌کنند. در مزوسوم این میگماتیت‏‌ها، دو نوع زیرکن موروثی (2 میلیارد و 590 میلیون سال پیش تا 190 میلیون سال پیش) و دگرگونی (180 میلیون سال پیش تا 160 میلیون سال پیش) یافت می‌شوند. در تصویرهای کاتدولومینسانس، زیرکن‏‌های موروثی به‏‌صورت شکل‏‌دار تا نیمه‏‌شکل‏‌دار هستند و منطقه‌بندی نوسانی و گاه حاشیه مضرس نشان می‌دهند. زیرکن‏‌های دگرگونی به شکل دانه‏‌های ستبر، فاقد منطقه‌بندی ماگمایی و با بافت شبحی هستند و به‌صورت غلاف نازکی در اطراف هسته‏‌های موروثی رشد کرده‏‌اند. گاهی نیز زیرکن‏‌های دگرگونی شامل بلورهای منفردی هستند که هستة موروثی ندارند. شواهد ساختاری نشان می‏‌دهد پیدایش زیرکن‏‌های دگرگونی توسط فرایند بازتبلور و انتقال عنصرهای سازندة آنها در شرایط ساب‏‌سالیدوس روی داده است. حضور فاز سیال ناشی از ذوب‏‌بخشی در هنگام میگماتیت‏‌زایی، از یک سو زیرکن‏‌های دگرگونی شکل‌دار با منطقه‌بندی نوسانی را پدید آورده است و از سوی دیگر، از دگرریختی ناشی از برش در ساختار درونی این کانی جلوگیری کرده است. زیرکن‏‌های دگرگونی با سن نزدیک به 180 میلیون سال پیش و کمتر، در پی دگرگونی حرارتی-دینامیکی دوره‌های ژوراسیک هسته‏‌بندی کرده‏‌اند.