تعیین فشار و دمای تبلور توده گرانیتوئیدی کلاه‌قاضی بر اساس روابط کانی‌شناختی (جنوب‌شرق اصفهان)

نویسندگان

1 گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه زمین‌شناسی، دانشگاه پیام‌نور، 3697-19395 تهران، ایران

3 دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

4 گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

5 دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
چکیده

توده گرانیتوئید کلاه‌قاضی در جنوب-جنوب‌شرق اصفهان و در پهنه سنندج-سیرجان قرار دارد. دارای سنگ‌شناسی مونزوگرانیت، گرانودیوریت و سینوگرانیت است و کانی‌های کوارتز، پلاژیوکلاز، فلدسپار پتاسیک، بیوتیت، تورمالین، کردیریت، آندالوزیت، سیلیمانیت، کیانیت، اسپینل و گارنت را در بر دارد. همچنین، حضور کیانیت در آنکلاو گرانودیوریتی و عدم حضور سایر پلی‌مورف‌های Al2SiO5 در آنکلاوها می‌تواند نشانه پسمانده ذوب بخشی سنگ‌های پلیتی غنی از آلومین باشد. ادخال‌های بیوتیت و سیلیمانیت‌های سوزنی در کردیریت‌های این توده گویای تشکیل کردیریت در جریان پدیده ذوب متناقض کانی‌های یاد شده است. حضور کردیریت به شرایط آناتکسی و ذوب سنگ‌های پلیتی توسط بیوتیت در جریان پدیده ذوب متناقض در حرارت 660 تا 770 درجه سانتیگراد و فشار 5/3 کیلو بار اشاره دارد. سیلیمانیت در نتیجه پدیده متاسوماتیزم تشکیل شده است. رشد اسپینل پیرامون آلوموسیلیکات‌ها با بافت هم‌رشدی ریز‌دانه، شرایط حرارت بالا، میزان پایین SiO2 و فوگاسیته بالای اکسیژن در رسوبات متاآرژیلیتی غنی از آهن را بیان می‌نماید. حضور کردیریت، سیلیمانیت و بیوتیت در کنار تورمالین‌هایی با چند‌رنگی نامتعادل آبی، گویای تلاشی تورمالین در حرارت‌های بالای 750 درجه سانتیگراد است. تشکیل گارنت با ترکیب آلماندین در کلاه قاضی خاستگاه ماگمایی دارد و به شرایط فشار 4 تا 5 کیلو بار، عمق بیش از 18کیلومتر و حرارت بیشتر از 850 درجه سانتیگراد اشاره دارد. بر پایه روابط کانی‌شناختی، شیمی فلدسپار و دمای اشباع زیرکن این توده در حرارت‌های 700 تا 900 درجه سانتیگراد و در فشار بخار آب بیش از دو کیلو بار تشکیل شده و زمان جایگیری توده گرانیتوئیدی سریع بوده است.