فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زندگی بدون سواد رسانه‌ای در قرن بیست و یکم، قدم گذاشتن در تاریکی و راه رفتن در مسیر باتلاقی است. به عبارتی سواد رسانه‌ای، با توانمند کردن انسان بر درک نحوة کار رسانه‌ها و نحوة معنی‌سازی آنها، ماهیت و اهداف تولید پیام رسانه‌ها و تأثیرات و تکنیک‌های رسانه‌های گوناگون، او را از حالت انفعال خارج کرده و در برابر تأثیر رسانه‌ها فعال، هدفمند و مقاوم می‌سازد (Hobbs, 2003: 20). با توجه به اینکه عرصة تعلیم و تربیت امروز، عرصة دانش‌اندوزی نیست، بلکه عرصة مهارت‌آموزی به‌ویژه برای دانش‌آموزان، به عنوان کُنشگران فعال اجتماعی جامعه است؛ به منظور جبران خلأهای آموزشی در حوزة سواد رسانه‌ای نوجوانان، در برنامة درسی متوسطة دوم، درس دو واحدی “ تفکر و سواد رسانه‌ای” برای نخستین بار، در سال 1395 از سوی سازمان پژوهش و برنامه‌‌ریزی آموزشی (شورای برنامه‌‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی) وزارت آموزش و پرورش ارائه شد. جهت‌گیری بستة آموزشی تفکر و سواد رسانه‌ای پایة دهم، پرورش توانایی نقد و بررسی هوشمندانه، و تولید مؤثر پیام و مدیریت صحیح و هوشمندانة بهره‌مندی از پیام‌های رسانه‌ای است که از شش فصل تشکیل شده است. در این نوشتار نویسندگان قصد خوانش متن مقدس را ندارند، که  قطعاً بی نقص است؛ بلکه هدف ارائة پیشنهادها و ایده‌های اصلاحی، جهت ارتقای کیفی محتوای کتاب تفکر و سواد رسانه‌ای برای فرزندان وطن است. با توجه به استانداردهای طراحی آموزشی، سه نوع تفکر حاکم در این کتاب قابل مشاهده است: تفکر فلسفی، تفکر سیستمی و تفکر انتقادی. رویکرد کتاب مسئله‌محور بوده و از چهار مرحلة آموزش سواد رسانه‌ای که شامل: 1. دسترسی؛ 2. تحلیل؛ 3. تفکر نقادانه؛ 4. تولید و خلق پیام است؛ به دو بخش تحلیل و تفکر نقادانه پرداخته شده است. همچنین مخاطبان هدف در این کتاب که دانش‌آموزان هستند، به دو گروه کل‌نگر و جزئی‌نگر تقسیم شده‌اند.