موقعیت تکتونیکی و ماگمایی رخنمونهای فلسیک الیگوسن در جنوب اردستان (شمالشرق اصفهان)
نویسندگان
1 گروه کارشناسیارشد پترولوژی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان، اصفهان، ایران
2 گروه کارشناسیارشد پترولوژی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان، اصفهان، ایران
doi
چکیده
رخنمونهای فلسیک الیگوسن در جنوب اردستان (شمالشرق اصفهان) قرار دارند. ناحیه اردستان بخشی از زون ساختاری ارومیه- دختر است. ترکیب این سنگها ریولیتی و ریوداسیتی است. از نظر ژئوشیمیایی، این سنگها سابآلکالن و کالکآلکالن باپتاسم بالا و پرآلومینوس هستند. با اینکه ترکیب کلی سنگهای فلسیک شبیه گرانیتهای نوع S است (مثل بالابودن پتاسیم، آلومینیم، عناصر لیتوفیل بزرگیون و پایین بودن مقدار کلسیم و استرانسیم) بهطور مشخص منبع اولیه و آذرین دارد. دادههای ژئوشیمیایی پیشنهاد یک گوه گوشتهای را میکند که بهطور بخشی متاسوماتیزم با مواد حاصل از پوسته زیر رانده شده است، این شرایط احتمالاً ذوببخشی درجه بسیار کم گوه گوشتهای متاسوماتیزمشده را باعث شده که در نتیجه آن ماگمای ریولیتی حاصل شده است. علت ابتدایی برای فوران مستقیم این ریولیتهای مشتقشده از گوشته میتواند شرایط کششی حاکم بر ناحیه اردستان در طی زمان اواخر ائوسن و الیگوسن باشد. اگر این ریولیتهای مشتقشده از گوشته در یک پوسته قارهای تحت فشار بالا بیاید، ماگما بهراحتی با مواد پوستهای واکنش داده، ماگمای فلسیکی ایجاد میشود که قابل تشخیص از ماگماهای با ﻣﻨﺸﺄ پوستهای است. شواهد پترولوژیک، ژئوشیمیایی و نمودارهای تعیینکننده محیط تکتونیکی نشان میدهد که ماگما ریولیتی در یک کمان آتشفشانی تشکیل شده است. گمان میرود این سنگها در پیوند با پدیده ادامه ماگماتیسم همراه با فرورانش صفحه اقیانوسی نئوتتیس به زیر ورقه قارهای سکوی ایران حاصل شده است.
