فضای مجازی احیاگر روزنامه نگاری آرمانی برای تحقق جامعه مدنی در ایران

نویسندگان

1 دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشیار دانشگاه علامه طباطبایی

doi
چکیده

با گسترش روزافزون اینترنت و بسترسازی گستردة فضای مجازی، اجتماعاتی درون این فضا شکل گرفته که بسیاری از پدیده‌های انسانی را تحت تأثیر قرار داده است. از این مفاهیم مهم و اساسی، می‌توان به جامعة مدنی اشاره کرد و تغییراتی که در زمینة ارتباطات و رسانه‌ به وجود آمده باعث شده تا جامعة مدنی شکل نوینی از تجربه‌ها را خلق کند؛ از جمله این تجربه‌ها روزنامه‌نگاری آرمانی است. در این مقاله تلاش شده است، ضمن تبیین جامعة مدنی و تأثیرات فضای مجازی در طول سال‌های اخیر بر آن، روزنامه‌نگاری آرمانی تبیین شود. این نوع روزنامه‌نگاری، با اشاره به پیشینة آن در کشورهای اروپایی و نظریه‌های اندیشمندانی چون هابرماس، در بحث حوزة عمومی چارچوب‌بندی نظری شده است. با استفاده از روش اسنادی و کتابخانه‌ای مشکلاتی که در مسیر روزنامه‌نگاری آرمانی وجود دارد، بررسی شده؛ مشکلاتی چون قوانین ناکارآمد، عدم دسترسی گسترده و نبود دولت الکترونیک به معنای عام آن، پاره‌ای از این مشکلات در ایران است. در پایان ضمن برشمردن معایب و مزایای فضای مجازی، روزنامه‌نگاری آرمانی در ایران، به‌رغم مشکلاتی که وجود دارد، قابل حصول و دسترسی تشخیص داده شد و می‌توان آن را به عنوان شیوه‌ای از روزنامه‌نگاری به حساب آورده از مزایای آن سود برد.