فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به­منظور ارزیابی اثر تنش شوری بر برخی از ویژگی­های رشدی ژنوتیپ­های انتخاب شده انار از مناطقی با آب و خاک شور ، آزمایشی به­صورت فاکتوریل با طرح کاملاً تصادفی با دو عامل ژنوتیپ و رقم درسه سطح ( ’ پوست سیاه اردکان ‘، ’ چاه افضل ‘ و ’ رباب نیریز ‘) و شوری آب آبیاری درپنج سطح (یک، سه، پنج، هفت و نه دسی­زیمنس بر­متر)، و با چهار تکرار در سال 1397-1396 در سایت مرکز ملی تحقیقات شوریایران انجام شد. نتایج نشان داد که نوع ژنوتیپ و سطوح شوری بر تغییرات صفات مورفولوژیک، فیزیولوژیک و غلظت عناصر غذایی مؤثر است. در تمامی ژنوتیپ­های مطالعه شده با افزایش سطح شوری، شاخص­های مورد مطالعه شامل ارتفاع شاخه، قطر شاخه، تعداد برگ کل، درصد برگ­های سبز، وزن تر و خشک اندام هوایی، محتوی آب نسبی، شاخص کلروفیل، کلروفیل a ، b و کل، کاهش و درصد برگ­های نکروزه کاهش یافت. درحالیکه درصد برگ­های ریزش یافته، نسبت وزن تر ریشه به وزن تر اندام هوایی، درصد نشت یونی، درصد سدیم، درصد کلر، و نسبت سدیم به پتاسیم برگ­ها افزایش یافتند، ولی میزان کاهش و افزایش در صفات اندازه­گیری شده در بین ژنوتیپ­های مطالعه شده با یکدیگر اختلاف معنی­داری داشتند. در سطح شوری هفت دسی­زیمنس بر­متر، در ژنوتیپ­های ’چاه افضل‘ و ’رباب نیریز به ترتیب برگ­های نکروزه (3% و 6/5%)، برگ­های ریزش یافته (05/1% و 83/4%)، نشت یونی (95/3% و 60/8 %)، سدیم (31/0% و 67/0%)، کلر (13/0% و 43/0%)، پتاسیم (64/0% و 27/0%)، و نسبت سدیم به پتاسیم (12/0 و 64/0 واحد) نسبت به گیاهان شاهد (سطح شوری 1 دسی­زیمنس بر متر) افزایش یافتند. درحالیکه، برگ­های سبز (06/4% و 43/10%)، تعداد برگ کل (62/2% و 4/12%)، رطوبت نسبی (68/5% و 77/9%) و کلروفیل کل (13/5% و 56/14%) به ترتیب در ژنوتیپ­های ’چاه افضل‘ و ’ رباب نیریز ‘ نسبت به گیاهان سطح شوری یک دسی­زیمنس بر متر ) شاهد ( کاهش یافتند. دراین تحقیق در مجموع، ژنوتیپ‌های ’چاه افضل‘ و ’ رباب نیریز ‘ به­ترتیب به­عنوان متحمل­ترین و حساس­ترین ژنوتیپ­ها به شوری انتخاب شدند. ژنوتیپ چاه افضل با حفظ خصوصیات رشدی خود و افزایش جذب پتاسیم در مقابل سدیم توانست به خوبی شوری تا هفت دسی­زیمنس بر متر را تحمل نماید.