تأثیر دور و دو روش آبیاری بر شاخص‌های رشد و بهره‌وری آب رزماری (Rosmarinus officinalis L.)

نویسندگان
doi
10.22092/jwra.2019.118525
چکیده

مدیریت صحیح آب در مزرعه باعث استفاده بهینه از منابع آب، خاک، کود و تولید محصولاتی با کمیت و کیفیت بالا می‌شود. در این راستا، به‌ منظور ارزیابی اثر دور مختلف آبیاری بر اساس تبخیر از تشت در دو سیستم آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی بر شاخص‌های رشد رزماری، آزمایشی بصورت کرت­های یک بار خرد شده، در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار در شهر کرمان در سال زراعی 1394 اجرا گردید. در این آزمایش سه دور آبیاری بر اساس سه سطح تبخیر (25 = 1 I ، 40 = 2 I و 55 = 3 I میلی‌متر تبخیراز تشت) به عنوان عامل اصلی و دو سیستم آبیاری قطره‌ای (سطحی = 1 S و زیر سطحی = 2 S ) به عنوان عامل فرعی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان داد که وزن خشک اندام هوایی، ارتفاع بوته، تعداد شاخه زایا و شاخص سطح برگ در 2 I در مقایسه با 1 I ، به‌ترتیب 9/12، 6/12، 6/13 و 3/5 درصد کاهش داشت ولی با وجود این، صرفه‌جویی 1/44 میلی‌متر آب (1/21 درصد) و افزایش 6/3 درصدی بهره‌وری آب حاصل شد. از طرف دیگر بهره‌وری آب، وزن خشک اندام هوایی، ارتفاع بوته، تعداد شاخه زایا و شاخص سطح برگ در سیستم آبیاری قطره‌ای زیرسطحی به‌ترتیب 1/15، 3/18، 7/9، 5/12 و 15 درصد نسبت به سیستم آبیاری سطحی بیشتر بود و تنظیم دور آبیاری بر اساس سطح 40 میلی‌متر تبخیر از تشت اعمال شده در سیستم آبیاری قطره‌ای زیرسطحی در بهترین جایگاه از لحاظ صفت بهره‌وری آب قرار دارد. بنابراین استفاده از آبیاری قطره­ای زیرسطحی در تیمار I 2 در کشت گیاه دارویی رزماری در شهر کرمان می­تواند راهکاری مناسب برای صرفه‌جویی در مصرف آب و افزایش بهره‌وری آب در دوره­های خشکسالی باشد.