کشف کاربردهای هوش مصنوعی در سیستم آموزش عالی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.22034/hecs.2026.499794.1993
چکیده

هدف از پژوهش حاضر کشف کاربردهای هوش‌مصنوعی در آموزش‌عالی بود. در این پژوهش کاربردی از رویکرد آمیخته با دو روش تحلیل محتوا و توصیفی پیمایشی استفاده شده است. برای شناسایی ماهیت کاربری هوش‌مصنوعی در سیستم آموزش‌عالی با 1۹نفر از متخصصان موضوعی مصاحبه­نیمه ساختار یافته صورت گرفت که داده­ها در MAXQDA به شیوه اشتراوس و کوربین تحلیل شد. نمونه­گیری هدفمند و معیار انتخاب نمونه اشباع داده­ها بود. اصالت داده­ها توسط ۶نفر از متخصصان موضوعی تأیید شد. نمونه در بخش کمی به منظور اعتبارسنجی مؤلفه‌ها با روش نمونه­گیری تصادفی ساده، 168 نفر از دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشکده کامپیوتر دانشگاه صنعتی شیراز و دانشگاه شیراز را شامل شد. ابزار اندازه­گیری پرسشنامه­محقق ساخته با 37سوال بود که روایی محتوایی و پایایی آن با آلفای کرونباخ(96/0) تأیید شد. داده­ها در این بخش با تحلیل عامل­تأییدی اعتبارسنجی شدند. پس از تحلیل مصاحبه­ها به 3کدانتخابی که شامل دانش و مهارت کاربرد هوش مصنوعی در سیستم آموزش عالی، ارزیابی و بازخورد در هوش مصنوعی، مزایای کاربرد هوش مصنوعی در آموزش عالی و17کدمحوری و165کد باز دست یافتیم. علاوه براین ، در بخش کمی مؤلفه‌ها از از میانگین بالای4 برخوردارند و میزان تحلیل عامل اکتشافی در تمامی سوالات از 5/0 بیشتر بود، همچنین نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که مؤلفه­های شناسایی شده از برازش عالی برخوردار است ( RMSEA=0/041 ). یافته‌های پژوهش علاوه بر شناساندن مؤلفه‌های کاربرد هوش مصنوعی در آموزش عالی زمینه را برای کاربرد آگاهانه و هوشمندانه همراه با اثر بخشی بیشتر در فرایند آموزش و یادگیری فراهم می‌سازد.