فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف تبیین گفتمان‌های مربیگری استادان راهنما و تحلیل جایگاه‌یابی دانشجو‌معلمان در فرایند کارورزی و تأثیر آن بر عاملیت و هویت حرفه‌ای آنان انجام شد. این مطالعه از نوع کیفی و مبتنی بر رویکرد تحلیل گفتمان با بهره‌گیری از نظریه جایگاه‌یابی است. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۵۰ دانشجومعلم دختر دانشگاه فرهنگیان تهران گردآوری و با روش تحلیل مضمون تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد گفتمان‌های مربیگری استادان در هفت الگوی اصلی شامل گفتمان‌های ارزیابی، تحلیلی، توجیهی، دستوری، عادی‌سازی، رابطه‌سازی و تفویض اختیار نمود می‌یابند. این گفتمان‌ها در تعامل با کارورزان سه الگوی جایگاه‌یابی "شاگرد/پیرو"، "پرسشگر/تحلیل‌گر" و "همکار " را ایجاد کردند که به نوبه خود بر شکل‌گیری پیامدهایی همچون اعتمادبه‌نفس، تصمیم‌گیری مستقل، بازاندیشی حرفه‌ای و هویت معلمی در حال رشد اثرگذار بودند. نتایج نشان داد گفتمان‌های مربیگری نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌گیری تجربه‌ی یادگیری درونی، خودکارآمدی و عاملیت حرفه‌ای معلمان آینده دارند و می‌توانند به عنوان بخشی از برنامه‌درسی پنهان کارورزی در آموزش عالی تحلیل شوند. بر این اساس، بازنگری در محتوای برنامه‌درسی کارورزی و توانمندسازی استادان راهنما در بهره‌گیری از گفتمان‌های حمایتی و مشارکتی، زمینه‌ساز تربیت معلمان توانمند و خودرهبر در نظام آموزش عالی خواهد بود .