بازی دانایی نظریه زمینهای برنامه درسی پنهان در نظام آموزش عالی ایران
نویسندگان
doi
چکیده
این مطالعه با هدف بررسی برنامه درسی پنهان در آموزش عالی ایران با روش نظریه زمینهای انجام شده است. جهت بررسی برنامه درسی پنهان دو رویکرد خرد و کلان میتواند مورد استفاده قرار گیرد. با توجه به وجود نگرش تمرکزگرایانه در نظام آموزش عالی ایران و نقش کلیدی و محوری سیاستگذاران، طراحان، مجریان و پژوهشگران برنامههای درسی در آن؛ ابتدا از رویکرد کلان و سپس از رویکرد خرد استفاده شد. تا ارزشها و نگرشهای پنهان و نانوشته موثر در طراحی و اجرای برنامههای درسی آموزش عالی کشور شناسایی شود. برای تحقق این هدف با روش نمونهگیری گلوله برفی، تجربههای بیست و هفت نفر از صاحبنظران مختلف آموزش عالی در سه گروه، متخصصان عضو انجمن مطالعات برنامه درسی، پژوهشگران موسسه پژوهش و برنامهریزی در آموزش عالی، و اعضای هیات علمی و کارشناسان برنامهریزی درسی در وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ایران مورد کاوش قرار گرفت. در گردآوری دادهها از مصاحبه ساختارنایافته استفاده شد. براساس یافتههای به دست آمده، پدیده محوری در نظریه زمینهای برنامه درسی پنهان آموزش عالی، پدیدهای با عنوان "بازی دانایی" نام گرفت که در مقابل حقیقت دانش آکادمیک قرار دارد. سپس عوامل مختلف منجر به شکلگیری آن، مورد بررسی قرار گرفتند. سپس براساس رویکرد خرد، سی و یک نفر از دانشجویان شاغل به تحصیل در سال آخر مقطع کارشناسی دانشگاه فردوسی مشهد که به شیوه هدفمند انتخاب شدند، مورد مصاحبه ساخت یافته قرار گرفتند. تحلیل مصاحبههای انجام شده با دانشجویان، موید نتایج حاصل از یافته ها بود.