فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: مدارس استعدادهای درخشان به‌عنوان محیط‌هایی تخصصی، تلاش می‌کنند تا با فراهم آوردن امکانات و برنامه‌های آموزشی ویژه، استعدادهای برتر را به بهترین شکل ممکن شکوفا کنند. با این حال در میان برخی از دانش‌آموزان این مدارس، پدیده‌ای به نام «کم‌پیشرفتی تحصیلی» در حال گسترش است. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی و بررسی عوامل مدرسه‌ای مؤثر بر کم‌پیشرفتی تحصیلی دانش‌آموزان تیزهوش از دیدگاه دبیران متوسطه دوم مدارس دخترانه استعدادهای درخشان است.روش: این مطالعه از نظر هدف، بنیادی و از نظر روش، کیفی است. برای جمع‌آوری داده‌ها از مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختاریافته با دبیران متوسطه دوم مدارس دخترانه استعدادهای درخشان در سال 1403 استفاده شد. جامعه آماری شامل کلیه دبیران این مدارس بود که از میان آن‌ها با روش نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس معیارهای ورود، 11 نفر انتخاب شدند. داده‌های به‌دست‌آمده با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA و روش تحلیل مضمون مورد تحلیل قرار گرفتند. فرآیند تحلیل شامل سه مرحله بود: کدگذاری مضامین پایه، کدگذاری مضامین سازمان‌دهنده و استخراج مضامین فراگیر. برای تضمین اعتبار و روایی نتایج، ملاک‌های چهارگانه گوبا و لینکن به کار گرفته شد.یافته‌ها: نتایج تحلیل مصاحبه‌ها، پنج مضمون اصلی را نشان داد که عوامل مدرسه‌ای مؤثر بر کم‌پیشرفتی تحصیلی دانش‌آموزان تیزهوش را توضیح می‌دهند. این مضامین عبارتند از؛ «عوامل مدیریتی»، «عوامل مربوط به معلم»، «عوامل مربوط به همسالان»، «عوامل مربوط به جو مدرسه» و «عوامل مربوط به برنامه درسی».نتیجه گیری: نتایج این پژوهش ضرورت بازنگری در رویکردهای تربیتی مدارس تیزهوشان، طراحی مداخلات آموزشی-هیجانی، و تقویت حمایت‌های چندبعدی از دانش‌آموزان مستعد را برجسته می‌سازد.