فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیشینه و اهداف: پژوهش حاضر با هدف آزمون الگوی علّی فرسودگی شغلی معلمان کلاس‌های چندپایه ابتدایی بر اساس اهداف آموزشی تسلط‌گرا و عملکردگرا با میانجی‌گری خودکارآمدی در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ انجام شد.روش‌ها‌: این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-همبستگی بود که با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری اجرا شد. جامعه آماری تمامی معلمان کلاس‌های چندپایه مناطق روستایی شهرستان مریوان (۴۱۰ نفر) بودند که ۱۵۴ نفر (۲۱ زن و ۱۳۳ مرد) بر اساس جدول مورگان با روش در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه فرسودگی شغلی ماسلاچ و جکسون (1986)، ساختار هدف کلاسی میجلی و همکاران (1988) و خودکارآمدی شرر و همکاران (1982) بودند. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای آماری SPSS-22 و AMOS-22 انجام شد.یافته‌ها: نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که مدل مفروض از برازش قابل قبولی با داده‌ها برخوردار است (60/2 =χ²/df، 95/0 = GFI، 93/0 = NFI، 97/0 = CFI، 97/0= IFI، 06/0 = RMSEA). به علاوه هدف تسلط‌گرا بر فرسودگی شغلی اثر مستقیم منفی (789/0-= β) و بر خودکارآمدی اثر مستقیم مثبت (853/0= β) دارد. هدف عملکردگرا نیز بر فرسودگی شغلی اثر مستقیم مثبت (893/0= β) و بر خودکارآمدی اثر مستقیم منفی (436/0-= β) دارد. خودکارآمدی نیز اثر مستقیم منفی بر فرسودگی شغلی دارد (696/0-= β). همچنین نتایج بوت‌استرپ با 2000 نمونه‌گیری مجدد، نقش میانجی خودکارآمدی را در رابطه هدف تسلط‌گرا (594/0-= β) و عملکردگرا (303/0= β) تأیید کرد. نتیجه‌گیری:  نتایج نشان داد که نوع اهداف آموزشی کلاس‌های چندپایه ابتدایی تعیین‌کننده فرسودگی شغلی معلمان است؛ به‌طوری که جهت‌گیری تسلط‌گرا به‌عنوان عامل محافظتی و جهت‌گیری عملکردگرا به‌عنوان عامل تشدیدکننده عمل می‌کنند. علاوه ‌بر این، نقش میانجی خودکارآمدی، سازوکار شناختی زیربنایی این روابط را تبیین می‌نماید. در مجموع، تقویت همزمان جهت‌گیری تسلط‌گرا و خودکارآمدی معلمان، راهبردی مؤثر برای کاهش فرسودگی شغلی در محیط کلاس‌های چندپایه به شمار می‌رود.