ظرفیتهای خالی در صنایع تولیدی ایران و نقش آن در افزایش تولید ملی
نویسندگان
1 استادیار دانشکده اقتصاد، مدیریت حسابداری دانشگاه یزد
2 کارشناسی ارشد برنامهریزی سیستمهای اقتصادی دانشکده اقتصاد دانشگاه شهید بهشتی
3 کارشناسی ارشد علوم اقتصادی، گروه اقتصاد دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
چکیده
در ادبیات اقتصادی ایجاد بنگاههای جدید و رشد بنگاههای موجود دو عامل اساسی در افزایش تولید محسوب میشود. این در حالی است که در مقایسه با ایجاد بنگاههای جدید، رشد بنگاههای موجود ـ خصوصاً زمانی که بخش عمدهای از ظرفیت این بنگاهها خالی رها شده و تولید کمتر از اندازه کارا صورت میگیرد ـ زمینه را برای تخصیص بهینه منابع تولید که نیروی کار و سرمایه از عمدهترین آنها محسوب میشود، فراهم میکند. بر این اساس، این مقاله میکوشد تا با تخمین ظرفیتهای بهینه صنایع تولیدی و مقایسه آن با ظرفیتهای موجود، امکان افزایش تولید این بخش را از مسیر رشد بنگاههای موجود بررسی کند. بنگاههای تولیدی با 10 نفر کارکن و بیشتر در مقاطع زمانی 1386-1384، دادههای این پژوهش را تشکیل داده و برای تخمین اندازه کارا برحسب تولید از روشهای کومانور ـ ویلسون در سطح کدهای چهاررقمی ISIC استفاده شده است. نتایج نشان میدهد در مقاطع زمانی مورد بررسی، بیش از 90 درصد از بنگاههای صنایع تولیدی ایران کمتر از اندازه کارا فعالیت کرده و با دستیابی آنها به این اندازه افزایش تولید تا چهار برابر امکانپذیر است. این در حالی است که از حیث سیاستگذاری نیز، دستیابی به این اندازه ضروریترین مسیر در تخصیص بهینه نیروی کار، سرمایه و در نتیجه افزایش تولید ملی در بخش صنعت است.
