قرار صلاحیت کیفری در وضعیت دولت فلسطین از منظر دوستان دیوان کیفری بین المللی
نویسندگان
doi
10.22080/lps.2022.24497.1421چکیده
دادستان دیوان کیفری بینالمللی در سال 2020 از شعبه مقدماتی تقاضا کرد تا بر اساس ماده (3)19 اساسنامه آن، در خصوص وضعیت دولت فلسطین قرار صلاحیت کیفری صادر نماید. قرار صلاحیت کیفری به معنای شروع تحقیقات مقدماتی در زمینه جنایات اسرائیل علیه فلسطینیها در سرزمینهای اشغالی است. شعبه مقدماتی قبل از بررسی تقاضای دادستان، از نهادها، دولتها و اشخاص صاحبنظر تحت عنوان دوست دیوان تقاضا کرد تا ملاحظات خود را در این ارتباط اعلام کنند. بنابراین لوایح متعددی به دفتر دیوان ارسال شد که برخی حاکی از موافقت و برخی دیگر نیز حاکی از مخالفت با صدور قرار صلاحیت کیفری بودند. بر این اساس، با شیوهی توصیفی و تحلیلی، پژوهش حاضر به تبیین ابعاد و رویکردهای موافقان و مخالفان صلاحیت دیوان کیفری بینالمللی در وضعیت دولت فلسطین میپردازد. سوال پژوهش این است که دلیل موافقت و مخالفت دوستان دیوان کیفری بینالمللی با صدور قرار صلاحیت کیفری در وضعیت دولت فلسطین چیست؟ نتایج تحقیق نشان میدهد که، رویکرد موافقان صلاحیت دیوان کیفری بینالمللی از حیث حقوق بینالمللی عرفی و نیز مقررات اساسنامه رم صحیح و منطبق بر عقلانیت حقوقی است. زیرا عمدهی چالشها در خصوص وضعیت فلسطین، به مسالهی دولت بودن یا نبودن آن برمیگردد که شناسایی فلسطین به موجب قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل بعنوان دولت غیرعضو ناظر شاهد مطمئنی بر تلقی فلسطین بعنوان دولت است. به همین دلیل، شعبه مقدماتی قرار صلاحیت کیفری در وضعیت دولت فلسطین را علیرغم مخالفت دوستان دیوان کیفری بینالمللی صادر نمود.