تحلیل و نقد دیدگاه سلفیه در ارزش معرفت‌شناختی عقل در حوزة معرفت دینی

نویسندگان

1 دکتری رشته مذاهب کلامی

2 عضو هیأت علمی و دانشیار دانشگاه قم

doi
04
چکیده

جریان فکری سلفی‌گری را می‌توان از منظرهای گوناگون و متفاوتی تحلیل و بررسی کرد و پیش‌فرض‌های اتخاذشده در این تحلیل در ساختار نهایی تحقیق مؤثر است. سلفیه با اتخاذ موضع حس‌گرایی در هستی‌شناسی، نقل‌گرایی مبتنی بر ظاهر در بحث معرفت‌شناسی و روش‌شناسی و مرجع قرار دادن فهم، قول و فعل سلف از یک سو و ناکارآمد جلوه دادن عقل و احکام و تأملات عقلی از سوی دیگر در حوزۀ معرفت دینی، به دام چنان مهجوریتی گرفتار آمده‌اند که در برخی موارد اظهارات آنان در تناقض با همان نقلی است که داعیۀ پایبندی به آن را دارند.  در این نوشتـار، ضمن مرور مبانی سلفی‌گـری و بررسی رویـکرد این جریـان فکـری در بحث هستی‌شناسی، معرفت‌شناسی و روش‌شناسی، محصول این رویکرد که اسلام‌گرایی عقل‌ستیز و ظاهرگراست، تبیین و ارزش معرفت‌شناختی عقل و کارکرد آن در حوزۀ معرفت دینی از دیدگاه این فرقه، تحلیل و نقد می‌شود.