مطالعه تطبیقی تعیین قیمت بازفروش در حقوق ایران و آمریکا
نویسندگان
1 استادیار حقوق خصوصی، دانشکده علوم اجتماعی و حقوق، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
doi
10.30473/jier.2025.68663.1407چکیده
قراردادهای توزیع ممکن است متضمن شروط محدودکنندهای باشند که پیامدهای اقتصادی آن، بر رقابت در بازار تأثیر بگذارد. تعیین قیمت بازفروش از جمله شروطی است که تأمینکننده کالا، برای افزایش سود آن را بهکار میگیرد. این شرط با ایجاد محدودیت عمودی در بازار، موجب اخلال در رقابت میشود و معمولاً با آن مخالفت میشود. البته در برخی موارد نیز همچون کالاهای مربوط به بهداشت و فرهنگ نفع مصرفکننده و افزایش کارآیی را در پی دارد. سؤالاتی در این خصوص مطرح میشود از جمله آنکه ماهیت این شرط و نتایج استفاده از آن چیست؟ کدام رویکرد نسبت به این شرط با منافع جامعه سازگار است؟ قانونگذار ایرانی، با اعلام ممنوعیت ذاتی تعیین قیمت بازفروش، آثار مثبتی برای آن به رسمیت نمیشناسد، اما در نظام حقوقی آمریکا، اعتبار این شرط تحت قاعده معقولیت بررسی میشود. در مقایسه این دو رویکرد پاسخ به این سوال که کدامیک صحیحتر است، بسیار دشوار است و علیرغم تلاش اقتصاددانان در توجیه پیامدهای مثبت این شرط، رویکرد خصمانهای نسبت به آن وجود دارد..