تأثیر تعاملی نهاد ریسک و پیچیدگی اقتصادی بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در کشورهای منتخب اسلامی

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد مدیریت بازرگانی گروه مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد بوئین زهرا، بوئین زهرا، ایران

2 کارشناس‌ارشد اقتصاد گروه اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک، اراک، ایران

3 استاد گروه اقتصاد دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی دانشگاه الزهرا، تهران، ایران

doi
10.48308/jem.2021.221089.1590
چکیده

رشد سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی با پوشش شکاف پس‌انداز- سرمایه‌گذاری، انتقال فناوری، انتقال دانش فنی و بهره‌گیری از مهارت‌ها و شیوه‌های نوین مدیریتی می‌تواند به تحریک رشد و توسعه اقتصادی در کشورهای درحال توسعه بیانجامد. در این راستا، تحقیق حاضر سعی دارد تأثیر تعاملی نهاد ریسک و پیچیدگی اقتصادی را بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در کشورهای منتخب درحال توسعۀ عضو سازمان همکاری اسلامی طی دوره 2018-2003 بررسی نماید. به همین منظور الگوی تحقیق با استفاده از داده‌های تابلویی و به روش گشتاورهای تعمیم‌یافته در دو حالت برآورد گردید. در حالت اول، تأثیر انفرادی شاخص‌های ریسک سیاسی، ریسک اقتصادی، ریسک مالی (جایگزین نهاد ریسک) و پیچیدگی اقتصادی بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی بررسی شد. در حالت دوم، تأثیر تعاملی ریسک‌های‌ سیاسی، اقتصادی و مالی با پیچیدگی اقتصادی بر سرمایه‌گذاری مستقیم بررسی گردید. نتایج نشان داد، تأثیر انفرادی ریسک‌های‌ سیاسی، اقتصادی و مالی بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی منفی و معنادار و تأثیر پیچیدگی اقتصادی بر آن مثبت و معنادار است. اما، تأثیر تعاملی ریسک‌های سه‌گانه و پیچیدگی اقتصادی بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی منفی و معنادار است. به این معنا که افزایش ریسک‌های سه‌گانه از مجرای کاهش پیچیدگی اقتصادی بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی تأثیر منفی و معناداری گذاشته است. این یافته‌‌ درس‌های مهمی برای کشورهای منتخب از جمله ایران دارد که با ‌کاهش ریسک کشوری و به تبع آن افزایش پیچیدگی اقتصادی، می‌توان ‌جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی را شدت بخشند.