اثر استرس بی‌ثباتی و اکسی توسین اگزوژن بر تعداد سلول‌های کشنده طبیعی در خون محیطی و طحال در رت های نر

نویسندگان

1 گروه فیزیولوژی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

2 گروه ایمونولوژی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران

3 مرکز تحقیقات تنظیم پاسخ‌های ایمنی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

4 مرکز تحقیقات تنظیم پاسخ‌های ایمنی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

5 گروه ایمونولوژی، دانشکده پزشکی شاهد، تهران، ایران

6 گروه فیزیولوژی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

doi
چکیده

مقدمه و هدف: استرس‌های اجتماعی با تأثیر بر سیستم­ ایمنی و ویژگی­های فیزیولوژیک اندام‌ها، طیف وسیعی از اختلالات و نیز نارسایی­های سایکوپاتولوژیکال از جمله افسردگی و اضطراب را به دنبال می­آورند. هورمون اکسی­توسین که در سیستم عصبی مرکزی و برخی بافت‌ها تولید می‌شود، در کاهش اضطراب و افسردگی ناشی از استرس نقش دارد. همچنین استرس‌های اجتماعی بر لنفوسیت‌های کشنده طبیعی سیستم ایمنی ذاتی که نقش مهمی در دفاع در برابر تومورها و عفونت­های ویروسی دارند؛ اثر می‌گذارند. هدف از این مطالعه بررسی اثر استرس بی­ثباتی و اکسی­توسین برون‌زاد بر تعداد سلول‌های کشنده طبیعی در رت های مواجهه یافته با این استرس است.   مواد و روش­ها: رت­های WISTAR به مدت 21 روز در تماس با استرس بی‌ثباتی بودند به‌طوری‌که هم‌خانه آن­ها هر سه روز یک­بار عوض می‌شد و از روز 11 ام یک گروه از رت ها 20 میکرولیتر و گروه دیگر 40 میکرولیتر اکسی­توسین با غلظت1mg/ml ویک گروه کنترل نرمال سالین به صورت تزریق اینترانازال دریافت کردند و یک گروه کنترل سالم بدون هیچ‌گونه تزریق وجود داشت. در پایان مطالعه حیوان‌ها بی‌هوش شده و کشته شدند. نمونه خون محیطی و بافت طحال جمع­آوری شد و تعداد سلول‌های NK با روش فلوسایتومتری توسط دو مارکرCD3-CD161+ شمارش شد.   نتایج: تعداد سلول‌های NK در خون محیطی در گروه‌های استرس بی‌ثباتی و تیمار شده با دوز های 20 و 40 میکرولیتر با اکسی توسین به ترتیب (0/9±4/4، 1/8±3/6) نسبت به گروه کنترل سالم (2/1±4/5) تفاوت معنی‌داری نداشت. در طحال تعداد سلول‌های NK در گروه استرس بی‌ثباتی تیمار شده با دوز های 20 و 40 میکرولیتر به ترتیب (1/1±4/7،1/6±4/4) بود که نسبت به گروه کنترل سالم (0/6±2/2) افزایش معنی‌دار داشت.((Pvalue=0/025 Pvalue=0/008   نتیجه‌گیری: استرس بی­ثباتی به همراه تیمار با دوز 20 و 40 میکرولیتر اکسی­توسین موجب افزایش تعداد لنفوسیت‌های NK در طحال رتها می‌شود که در واقع نشان می‌دهد که این اثر هم‌افزایی سیستم ایمنی را در یک حالت آماده‌باش برای مقابله با عفونت‌ها و سرطان قرار می‌دهد.