اثر اسانس آویشن شیرازی بر تولید یون سوپراکسید و نیتریک اکسید و بیان ژن‌های NADH اکسیداز و نیتریک اکسید سنتاز در سلول‌های ماکروفاژ

نویسندگان

1 مرکز بیوتکنولوژی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 مرکز بیوتکنولوژی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

doi
چکیده

هدف: اثرات مهارکننده‌ی اسانس آویشن شیرازی بر تولید سوپراکسید و نیتریک اکسید و بیان ژن‌های NADH اکسیداز (NOX)  و نیتریک اکسید سنتاز (NOS) مورد بررسی قرار گرفت.   مواد و روش‌ها: اسانس گیاه توسط روش تقطیر جداسازی و اجزای تشکیل‌دهنده آن بوسیله کروماتوگرافی گازی متصل به طیف‌سنج جرمی مشخص شد. قدرت جاروب کنندگی اسانس بر روی رادیکال سوپراکسید و نیتریک اکسید به روش بیوشیمیایی مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله بعد سلول‌های ماکروفاژ موشی تحریک‌شده با لیپوپلی ساکارید (LPS) با غلظت های مختلف اسانس تیمار شدند و بیان ژن‌های ان آ دی اچ اکسیداز و نیتریک اکسید سنتاز به روش Real Time PCR و همچنین میزان تولید یون سوپراکسید و نیتریک اکسید به روش‌های بیوشیمیایی مورد بررسی قرار گرفت.   نتایج: ترکیبات اصلی تشکیل‌دهنده اسانس گیاه آویشن، لینالوول (9/32 درصد)، کارواکرول (7/26 درصد)، تیمول (5/12 درصد)، پاراسیمن (5/4 درصد) و الفا- پینن (2 درصد) می‌باشند. اسانس آویشن در غلظت های پایین 70-100 میکروگرم/میلی‌لیتر قدرت جاروب کنندگی زیادی از آنیون‌های سوپراکسید (O2-) و نیتریک اکسید (NO) در مطالعات درون شیشه‌ای از خود نشان می‌دهد. اسانس در غلظت غیرسیتوتوکسیک، در ماکروفاژهای موشی تحریک‌شده توسط LPS باعث کاهش شدید تولید یون سوپراکسید و نیتریک اکسید شد. همچنین در سلولهای J774 (لاین ماکروفاژهای موشی) تحریک‌شده با LPS اسانس آویشن باعث کاهش بیان ام آر ان آ نیتریک اکسید سنتتاز و NADH اکسیداز شد. نتیجه‌گیری: مشاهدات حاکی از آن است که فعالیت آنتی‌اکسیدانی اسانس آویشن احتمالا از طریق کاهش تولید نیتریک اکسید، سوپراکسید و کاهش بیان ژن‌های نیتریک اکسید سنتتاز و NADH اکسیداز است.