تجزیه و تحلیل ادغام در صنایع پتروشیمی ایران
نویسندگان
1 علوم اقتصادی، موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی، تهران، ایران.
doi
10.30473/jier.2024.70018.1429چکیده
صنعت پتروشیمی از جمله صنایع مادر و اشتغالزا در ایران است که میتواند نقش اساسی در رشد و توسعه و سیاستهای صنعتی کشور داشته باشد. پتروشیمی از جمله بخشهای است که بیشترین قابلیتها را در تنوع محصولی، سودآوری بالا، بازارهای مصرف گسترده، اشتغالزایی بالا، نرخ بازگشت سرمایه بیشتر در مقایسه با سایر صنایع کارخانهای، اثرگذاری بیشتری در حرکت بسوی تولیدات رقابتی و صادراتگرا در بخش صنعت کشور دارد. در کشور ایران بهدلیل وجود ذخایر عظیم نفت و گاز از یک سو و وجود سرمایه انسانی متخصص و کارآزموده از سوی دیگر و همچنین با توجه به نقش صنایع پتروشیمی در تولیدات سایر صنایع کارخانهای که نشان دهنده روابط پسین و پیشین گسترده این صنعت با صنایع دیگر کشور است، میتوان این صنعت را بهعنوان پیشران صنایع کشور مورد توجه ویژه قرار داد. همچنین، مقیاس فعلی بنگاههای صنایع پتروشیمی کشور، به آنها اجازه ایفای نقشی موثر در بازارهای جهانی را نمیدهد. از این رو، ساماندهی این بنگاهها و ترغیب آنها به ادغام میتواند به عنوان صرفههای ناشی از مقیاس در جهت ارتقای قدرت رقابتپذیری و کاهش هزینههای خود استفاده شود. لذا هدف از این مطالعه تجزیه و تحلیل ادغام صنایع پتروشیمی کشور با استفاده از آمار و اطلاعات 1400-1388 و روش ادغام افقی است. نتایج نشان میدهد که با استفاده از شاخصهای مختلف ادغام و تمرکز از قبیل شاخصهای تمرکز چهار بنگاهی، هشت بنگاهی و شاخص هرفیندال – هرشیمن، صنایع پتروشیمی قابلیت ادغام را دارند.