بررسی پتانسیل درمانی سلول‌های بنیادی خون‌ساز مغزاستخوان در ترمیم زخم دیابتی

نویسندگان

1 استادیار مرکز تحقیقات ژنتیک انسانی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله، تهران، ایران

2 کارشناس‌ارشد میکروبیولوژی پزشکی، گروه میکروبیولوژی و ایمونولوژی دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران

3 دانشیار گروه ژنتیک پزشکی دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

4 استادیار گروه آناتومی، دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی قزوین، قزوین، ایران

5 دانشیار گروه ژنتیک پزشکی دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

doi
چکیده

مقدمه و هدف: سلول‌درمانی یکی از رویکردهای جذاب و نوین در درمان زخم‌های مزمن است. در این مطالعه، هدف بررسی عملکرد سلول‌‌‌‌‌‌های بنیادی خون‌ساز مشتق‌شده از مغزاستخوان (CD93) در درمان زخم‌های دیابتی است.   مواد و روش‌ها: در این مطالعه از پانزده موش نژاد BALB/c با وزن 250 تا 300 گرم استفاده شد که ده موش قبلاً توسط القاء استرپتوزوتوسین دیابتی شده بودند. زخم پوستی دایره‌ای به‌قطر شش میلی‌متر و عمق دو میلی‌متر در پوست پشت موش‌ها ایجاد شد. موش‌های موردمطالعه در سه گروه به‌صورت موش‌های نرمال فاقد دیابت (sham)، موش‌های دیابتی بدون پیوند سلول CD93 (Control) و موش‌‌های دیابتی که دو بار تحت پیوند سلول‌های CD93 (سلول1×107) قرار گرفتند، تقسیم شدند. پارامترهای سطح زخم، میزان ترمیم زخم و میزان تمایز و بقاء سلول‌های CD93 در محل زخم در روزهای7 و 14 و 28 بعد از پیوند سلول میکروسکوپ فلورسانس و آنتی‌بادی نشان‌دار  DiLو نرم‌افزارهای Image J و SPSS محاسبه و بررسی شد.   نتایج: در بررسی سطح زخم ودرصد بهبودی بیشترین تفاوت به‌ترتیب مربوط به گروه سلول و گروه کنترل بود  P<0.05)و (P<0.01. بررسی ایمونوهیستوشیمی نشانگر زنده‌‌ماندن و فعالیت سلول‌های بنیادی CD93 در محل زخم تا روز 28 بعد از پیوند بود.   نتیجه‌گیری: پیوند سلول‌های بنیادی CD93 باعث تسریع قابل‌توجه پروسۀ ترمیم زخم دیابتی می‌شود و این سلول‌ها به‌‌عنوان گزینۀ مناسبی برای سلول‌درمانی زخم‌های دیابتی معرفی می‌شوند.