نقشه‌برداری از دانش شهر هوشمند: رویکردی تحلیلی با استفاده از VOSviewer

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، ایران

2 گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، ایران

3 گروه مهندسی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، ایران

4 گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22108/ue.2025.145253.1317
چکیده

حلیل نقشۀ دانش شهر هوشمند با VOSviewer ضرورت دارد، زیرا به شناسایی الگوهای پژوهشی، خوشه‌های موضوعی و روندهای نوظهور در این حوزه کمک می‌کند. این ابزار ارتباطات پیچیده بین مباحث میان‌رشته‌ای (مانند فناوری، برنامه‌ریزی شهری و پایداری) را تصویرسازی و به تصمیم‌گیرندگان و پژوهشگران کمک می‌کند تا شکاف‌ها یا همپوشانی‌های دانشی را شناسایی کنند. جامعۀ آماری پژوهش حاضر مشتمل بر تمام مقاله‌های مربوط به شهر هوشمند در بازۀ زمانی 2020 تا 2025 به زبان انگلیسی است که در پایگاه استنادی Scopus نمایه شده‌اند. مقاله‌های جمع‌آوری‌شده با استفاده از نرم‌افزار Vosviewer تجزیه‌وتحلیل شدند. بر مبنای یافته‌های حاصل از پژوهش، پژوهشگران فعال در حوزۀ شهر هوشمند مشتمل بر یگیتکنلار، موتامبیک، بیبری، شریفی، آداس، برنز، کورتز، محمود، میونگ و شارما هستند. کشورهای چین، هند، ایالات متحدۀ آمریکا، بریتانیا، ایتالیا، اسپانیا، کرۀ جنوبی، لهستان و استرالیا، بیشترین مقاله را در حوزۀ شهر هوشمند منتشر کرده‌اند. تصویرسازی شبکۀ هم‌رخدادی واژگان شهر هوشمند بیانگر آن است که 825 آیتم در 8 خوشه طبقه‌بندی شده‌اند. خوشۀ نخست دارای 194 آیتم، خوشۀ دوم دارای 169 آیتم، خوشۀ سوم دارای 112 آیتم، خوشۀ چهارم دارای 107 آیتم، خوشۀ پنجم دارای 84 آیتم، خوشۀ ششم دارای 81 آیتم، خوشۀ هفتم دارای 76 آیتم و خوشۀ هشتم دارای 2 آیتم است. بر مبنای تصویرسازی تراکم رخداد واژگان، موضوع شهر هوشمند به سمت توجه به مؤلفه‌هایی مانند توسعۀ پایدار، کربن صفر، تاب‌آوری، اقتصاد دایره‌ای، سرمایۀ انسانی، کارآمدی انرژی و غیره حرکت می‌کند.