فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به دلیل محدود بودن منابع آب و افزایش روزافزون نیازهای آبی، استفاده از راهکارهای نوین تخصیص منابع آب بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کرده است. مطالعات احداث سد بر روی رودخانه آزارود در غرب مازندران برای تأمین نیاز آبی شرب و کشاورزی پایین‌دست انجام شد. هدف از تحقیق حاضر، مدیریت تخصیص ﻣﻨﺎﺑﻊ آب رودخانه آزارود جهت تأمین ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺑﺨﺶ‌های شرب، کشاورزی ﺑﺎ درنظرگرفتن رﺷﺪ نیاز آﻧﻬﺎ در آینده است. ﺑﻪ همین ﻣﻨﻈﻮر اﺑﺘﺪا ﺳﺪ آزارود و مناطق پایین‌دست آن با ﻣﺪل MODSIM شبیه‌سازی‌شده و سپس ﻣﺪل ﺑﺮای شرایط حال حاضر و 2 سناریوی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻃﺮح‌ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ در آینده اﺟﺮا گردید. سناریوهای پیشنهادی شامل سناریوی اول (احداث سد و تنظیم آب شرب، کشاورزی و زیست‌محیطی در تمام ماه‌های سال)، سناریوی دوم (شرایط موجود بدون احداث سد) و سناریوی سوم (احداث سد و تنظیم آب شرب و کشاورزی در تمامی ماه‌های سال و تنظیم نیاز زیست‌محیطی تنها در فصول غیرزراعی) است. پارامترهای مورداستفاده در این مدل شامل دبی پایه رودخانه آزارود و بارندگی به‌عنوان ورودی و مصارف آبی شرب، کشاورزی و محیط‌زیست به‌عنوان خروجی‌های تنظیمی و جریان سرریز و تبخیر از سطح مخزن به‌عنوان تلفات مخزن هستند. شرط‌هایی مانند تأمین حداقل 95 درصد نیاز شرب و حدود 93 درصد نیاز کشاورزی در کل دوره در مدل لحاظ گردید. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که در سناریوی دوم عمده کمبود مربوط به فصل تابستان است، بنابراین در درازمدت باتوجه‌به هم‌زمانی پیک مصرف شرب با کشاورزی، مشکل تأمین آب شرب همچنان باقی خواهد ماند. در سناریوی سوم، نیز در فصل تابستان بخشی از رودخانه در پایین‌دست خشک می‌شود؛ بنابراین مناسب‌ترین گزینه، سناریوی اول است که با ساخت سد، حداقل 15 میلیون مترمکعب آب موردنیاز شرب تأمین خواهد شد. میانگین کمبود سالانه برای نیاز شرب، حقابه کشاورزی و محیط‌زیست در این سناریو به ترتیب برابر با 8/0، 7 و 31/0 درصد خواهد بود.