فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بوم‌نقد رویکردی در مطالعات نقد ادبی است که رابطۀ انسان و طبیعت را در متون ادبی مورد مطالعه قرار می‌دهد. یکی از زیر مجموعه‌های این رویکرد مطالعاتی، بوم نقد تطبیقی است که به بررسی دو شاعر یا نویسنده از منظر نقد بوم‌گرا می‌پردازد. وندل بری شاعر، نویسنده و فعال محیط زیست معاصر آمریکایی شاعری طبیعت‌گراست که طبیعت و نمود‌های آن در اشعارش نقشی پر‌رنگ ایفا می‌کند و با خواندن اشعار او بلافاصله ذهن خواننده گرایش به اشعار سهراب سپهری می‌یابد. در این نوشتار قصد داریم تا با بیان اشتراکات نقد بوم‌گرا و رمانتیسیسم به بررسی اشعار سپهری و بری با رویکرد بوم نقد تطبیقی بپردازیم و دغدغه‌های مشترک آن‌ها را در مواجهه با دنیای مدرن، مشکلات و بحران‌های آن تحلیل کنیم و تفاوت‌های فکری‌شان را در این مواجهه، به نمایش بگذاریم. در چنین تحقیقی ناگزیریم زیبایی شناسی زیست محیطی را دست‌مایه کار خود کنیم. در این پژوهش روشن شد که بری و سپهری هر دو با رویکردی طبیعت‌محور و متأثر از سنت‌های رمانتیستی، از طبیعت به عنوان بستری برای بازنمایی ارزش‌های اخلاقی، زیبایی‌شناختی و انتقادی بهره می‌گیرند. آن‌ها با ستایش سادگی، نفی زندگی شهری و تأکید بر بازگشت به زیست بوم اصیل به بازخوانی رابطۀ انسان و طبیعت می‌پردازند. با این حال تفاوت آن‌ها در خاستگاه فکری، نوع مواجهه با مدرنیته و شدت انتقاد از مداخلات انسانی در طبیعت بروز می‌یابد.