مقایسه شاخصهای بهرهوری فیزیکی و اقتصادی محصولات عمده زراعی در شهرستانهای استان مازندران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
2 استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
doi
10.22034/wmaj.2025.207526چکیده
در جهان امروز، مشکلات مربوط به کشاورزی، امنیت غذایی، منابع آب و بهرهوری به عنوان چالشهای اساسی برای جوامع بینالمللی مطرح شدهاند. آب به عنوان یکی از عوامل اساسی در کشاورزی و تولید غذا اهمیت ویژهای دارد.مطالعه حاضر با هدف ارزیابی شاخصهای بهرهوری فیزیکی و اقتصادی محصولات عمده زراعی در شهرستانهای(22) استان مازندران با استفاده از دادههای مقطعی 02-1401 و تکمیل 2500 پرسشنامه با استفاده از روش خبرگان توسط محقق انجام گردید. طبق نتایج به دست آمده مشخص شد، بالاترین میزان بهرهوری آب در محصول گندم در شهرستان آمل برابر با 9/1 کیلوگرم بر مترمکعب، در محصول جو در شهرستان قائمشهر برابر با 33/2 کیلوگرم بر مترمکعب، در محصول شلتوک در شهرستان بهشهر برابر با 92/0 کیلوگرم بر مترمکعب، در محصول کلزا در شهرستان بابل و قائمشهر برابر با 45/0 کیلوگرم بر مترمکعب، در محصول یونجه در شهرستان چالوس برابر با 87/0 کیلوگرم بر مترمکعب و در محصول شبدر در شهرستان رامسر برابر با 89/1 کیلوگرم بر مترمکعب بوده است. همچنین بالاترین سود ناخالص و خالص اقتصادی در محصول برنج در شهرستان بهشهر بهترتیب برابر با 78546 و 73062 ریال بر مترمکعب و کمترین میزان این شاخصها در محصول یونجه در شهرستان چالوس به ترتیب برابر با 6495 و 4020 ریال بر مترمکعب به دست آمد. با توجه به نتایج به دست آمده میتوان به سیاستگذران پیشنهاد نمود تا در مناطق شرق و مرکز استان مازندران محصولاتی مانند گندم، جو، کلزا و شلتوک(بیشتر در مرکز مثل شهرستانهای آمل و بابل) کشت شده و در غرب استان مازندران محصولات آببری مثل یونجه و شبدر کشت گردد.