فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بازخوانی تاریخ ایران و مصر در قرن نوزدهم ، روایتگر وقایع سیاسی و اجتماعی مشابهی در این دو سرزمین است که در برخی از آثار ادبی این دوره از جمله در اشعار میرزاده عشقی و حافظ ابراهیم، بازتاب پیدا کرده است. عشقی در اشعارش به روایت انقلاب مشروطه در ایران می‌پردازد و حافظ ابراهیم نیز تاریخ طولانی مصر و مبارزات مصریان علیه ظلم و استعمار در جهان عرب را روایت می‌کند. در این پژوهش، آثار این دو شاعر بر مبنای نظریه نقد تاریخ‌گرایی نوین، بررسی و جنبه‌های اجتماعی و سیاسی رویدادها به شیوه توصیفی -تحلیلی پرداخته شده است و چنانکه شیوه منتقدان تاریخ گرایی جدید است، مضامین اشعار میرزاده عشقی و حافظ ابراهیم به صورت تطبیقی و برمبنای محورهای مهم نقد تاریخ‌گرایی نوین بررسی شده است تا انگیزه‌های سیاسی و ایدئولوژیک فرهنگیِ دخیل در تولید متن، کشف شود، زیرا خوانش این اشعار از منظر نقد تاریخ‌گرای نوین فراتر از وقایع تاریخی اشعار، ذهن را به موضوعات مهمتری معطوف می‌کند و آن اینکه این اشعار با بازنمایی رخدادهای تاریخی ایران و مصر درصدد شناساندن کدام یک از گفتمان‌های عصر شاعر هستند و یا اینکه این گفتمان‌ها در تعامل و کشمکش با یکدیگر چگونه به بازتفسیر تاریخ منجر می‌شوند؟ نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تاریخ به طرز شگفت‌آور و معناداری، در زمان‌ها و مکان‌های مختلف، تکرار می‌شود. آنچه در ایران و مصر، پس از سالها تلاش و مبارزه توسط گروهی از آزادی‌‏خواهان و عدالت‌طلبان به ثمر رسیده است،