فرصتها و تهدیدهای ناشی از داشتن فرزند ناشنوا و آثار آن بر بهزیستی روانشناختی مادران: بر اساس رویکرد پدیدارشناسی
نویسندگان
1 گروه روانشناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
2 گروه روانشناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22054/rjsw.2026.87907.838چکیده
حمایت والدین به عنوان امری حیاتی برای آموزش و تحول کودکان ناشنوا شناخته میشود. مشارکت والدین بهطور مثبت بر بهزیستی فرزند ناشنوای خود تأثیر میگذارد. این پژوهش بر اساس رویکرد پدیدارشناسی توصیفی انجام شد و هدف از اجرای آن، بررسی تجربه زیسته فرصتها و تهدیدهای فرزند ناشنوا از دیدگاه مادران شنوا بود. جامعه پژوهش شامل تمامی مادران دانشآموزان ناشنوا در سال تحصیلی 1404-1403 در شهر قم میشد. حجم نمونه بر اساس اشباع نظری، یازده نفر از مادران دانشآموزان ناشنوا بود. برای جمعآوری دادهها از مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده و تجربههای زندگی شرکتکنندگان بررسی شد. برای تحلیل مصاحبهها از روش کلایزی استفاده شد. نتایج مصاحبهها پس از استخراج موضوعی و طبقهبندی در پنج مقوله اصلی تحت عنوان پذیرش کودک توسط والدین، آگاهی والدین، مداخله زودهنگام، مهارتهای ارتباطی و ابراز هیجان طبقهبندی شدند. در مجموع، واکاوی تجربه زیسته مادران شنوای دارای فرزند ناشنوا نشان داد که آنها به روشهای مختلفی تحت تاثیر وضعیت ناشنوایی فرزند خود قرار میگیرند و وضعیت فرزند میتواند بهزیستی روانشناختی والدین را تحت تاثیر قرار دهد. بنابراین از این مقولهها میتوان به منظور تدوین برنامههای آموزشی در جهت بهبود بهزیستی روانشناختی والدین دارای فرزند ناشنوا استفاده کرد.
