ارزیابی تأثیر عوامل قیمتی، درآمدی و کارایی بر شدت انرژی در صنعت برق ایران: کاربرد مدل SVAR در نیروگاههای حرارتی
نویسندگان
1 استادیار دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
2 دانشیار دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
3 کارشناس ارشد اقتصاد انرژی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
doi
10.30473/indeco.2021.7424چکیده
هدف اصلی این پژوهش، بررسی نحوه تأثیر عوامل قیمتی، راندمان و درآمدی مؤثر بر شدت انرژی نیروگاههای حرارتی تولید برق در کشور است. برای این منظور اثر راندمان (کارایی) نیروگاهها، درآمد حاصل از فروش برق نیروگاهها و قیمت سوختهای مصرفی بر روی شدت انرژی نیروگاههای حرارتی در دوره زمانی 1397-1365 با استفاده از روش خود توضیح برداری ساختاری (SVAR) و رویکرد بلانچارد- کوآ مورد بررسی قرار گرفت. یافتههای پژوهش بر اساس توابع ضربه- واکنش نشان میدهد، واکنش متغیر شدت انرژی نیروگاهها به یک تکانه افزایشی به اندازه انحراف معیار وارد بر راندمان، منفی است. این یافته، انتظار تئوریکی اثر کاهنده راندمان بر شدت انرژی را برآورده میکند. همچنین، به دنبال یک تکانه دائمی وارد شده بر درآمد نیروگاهها، شدت انرژی در نیروگاهها کاهش مییابد. این یافته از این منظر که در بلندمدت با افزایش درآمد بنگاه، تمایل برای بهبود فناوری مورد استفاده افزایش یافته و تقاضا برای انرژی کاهش مییابد، مطابق انتظارات تئوریکی است. علاوه بر این، به دنبال یک تکانه وارد شده به قیمت انرژی (سوخت نیروگاهها)، واکنش متغیر شدت انرژی در نیروگاهها کاهشی است که این یافته با انتظار تئوریکی مبتنی بر اینکه با افزایش قیمت انرژی، انگیزهای وجود دارد که دارندگان سرمایههای انرژی بر به افزایش کارایی و کاهش شدت انرژی متمایل شوند منطبق است. بر اساس یافتههای تحقیق، بهبود راندمان نیروگاهها از طریق تبدیل نیروگاههای گازی به چرخه ترکیبی، استفاده از فناوریهای جدید و واقعی کردن قیمت سوخت توصیه میشود.
