تأثیر نرخ های کاربرد زغال زیستی بر تغییرات زمانی مشخصات نفوذ در یک خاک سنگین

نویسندگان

1 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

2 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

3 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

4 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه ارومیه

doi
10.22034/wmaj.2025.209549
چکیده

محدودیت ذاتی پایین بودن نفوذ در خاک های سنگین، در مدیریت بهینه آب در مزارع مشکل ایجاد می نماید. در سال های اخیر، زغال زیستی به عنوان یک اصلاح گر آلی خاک برای بهبود خصوصیات خاک مورد توجه قرار گرفته است ولی شناخت کافی از تاثیر کاربرد نرخ های مختلف آن در مقیاس صحرایی روی نفوذپذیری خاک سنگین وجود ندارد. در این تحقیق، زغال زیستی در نرخ های صفر، 25، 50 و 75 تن در هکتار در سه تکرار در کرت‌هایی در ابعاد 5 × 2 متر با بافت لوم رسی اعمال شدند. پس از 12 ماه، آزمایش های استوانه های مضاعف در کرت های تحقیق در سه مقطع زمانی با فاصله یک ماه انجام گردید. فرآیند نفوذ آب در خاک با استفاده از مدل فیلیپ شبیه‌سازی شد. نتایج نشان داد اعمال زغال زیستی برای تیمارهای 25 ، 50 و 75 تن در هکتار، زمان لازم برای نفوذ آب آبیاری به عمق 15 سانتیمتر را به ترتیب به میزان 31.8، 37.7 و 40.7 درصد نسبت به تیمار شاهد کاهش معنی دار (0.05 >P) داد. با افزایش نرخ کاربرد زغال زیستی، شدت تغییرات زمانی نفوذ بین آبیاری اول و دوم کاهش یافت. یافته‌ها نشان می‌دهد که کاربرد زغال زیستی با نرخ پایین و اقتصادی 25 تن در هکتار به طور قابل‌توجهی نفوذپذیری خاک‌ سنگین را بهبود داد.