برنامه نمونه‌برداری دنباله‌ای با دقت ثابت برای تخمین تراکم جمعیت Heliothis viriplaca در مزارع لوبیای شهرستان شوش (جنوب غرب ایران)

نویسندگان
doi
10.22034/arpp.2024.18064
چکیده

کرم پیله ­خوار Heliothis viriplaca یک آفت مهم لوبیا و سایر حبوبات در بسیاری از مناطق دنیا به شمار می­رود. توسعه روش­ های نمونه ­برداری دقیق و مقرون به صرفه، نقش مهمی در اجرای موفقیت آمیز برنامه ­های مدیریت تلفیقی آفات ایفا می­ کند. در این پژوهش پراکنش فضایی لاروهای H. viriplaca در یک مزرعه تحقیقاتی نیم هکتاری در شهرستان شوش در جنوب غربی ایران مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس داده­ های به دست آمده، یک برنامه نمونه ­برداری دنباله ­ای با دقت ثابت برای برآورد جمعیت این آفت تهیه شد. توزیع فضایی لاروهای این آفت  بر روی گیاهان لوبیا با استفاده از مدل‌های تیلور و ایوائو ارزیابی شد. توزیع فضایی این آفت روی گیاهان لوبیا از نوع یکنواخت بود و شاخص تیلور برازش بهتری برای داده­ های توزیع فضایی لاروهای این آفت روی گیاه میزبان داشت. بنابراین، از مدل گرین برای تهیه یک برنامه نمونه ­برداری دنباله ­ای با دقت ثابت این آفت، استفاده شد. تعداد بهینه نمونه­ های مورد نیاز بسته به تراکم آفت از6/2 تا 576 بوته برای سطح دقت مطلوب 1/0 یا 4/0 تا 90 بوته برای سطح دقت مورد نیاز 25/0 متغیر بود. محاسبه خطوط توقف نمونه­ برداری برای سطح دقت مطلوب 1/0 و 25/0 نشان داد که نمونه­ برداری برای آفت باید ادامه یابد تا زمانی که تعداد تجمعی لارو در بوته ­های لوبیا به 015/0 لارو برسد، ادامه یابد.