تنوع‌ژنتیکی جمعیت‌های کفشدوزک هفت‌نقطه‌ای در ایران با استفاده از ژن سیتوکروم اکسیداز

نویسندگان
doi
10.22034/arpp.2025.19829
چکیده

کفشدوزک‌ها، به ویژه کفشدوزک هفت‌نقطه‌ای، نقش حیاتی در اکوسیستم‌های کشاورزی به عنوان عوامل کنترل بیولوژیک شته و آفات دیگر ایفا می‌کنند. درک زیست‌شناسی مولکولی آن‌ها می‌تواند بینشی درباره سازگاری، رفتار و پتانسیل کنترل آفات ارائه دهد. پیشرفت‌های اخیر در فن‌آوری‌های ژنومی، درک عمیق‌تری از مکانیزم‌های مولکولی زیربنایی این فرآیندها را فراهم کرده است. این مطالعه با هدف بررسی ساختار ژنتیکی جمعیت‌های این گونه در ایران، از طریق توالی‌یابی ژن سیتوکروم اکسیداز انجام شد. نتایج تحلیل سی‌و‌سه توالی ژنتیکی (نواحی 576–1)، مقدار تنوع ژنتیکی در سطح هاپلوتیپ‌ها را برابر با  (H =0.945) نشان داد. بیست‌و‌پنج هاپلوتیپ متمایز شناسایی گردید. در عین حال، میزان تنوع نوکلئوتیدی (π =0.00658)  نسبتاً پایین به دست آمد که نشان‌دهنده اختلاف بین تنوع در سطح هاپلوتیپ و تنوع در سطح نوکلئوتید است. این تناقض نشان‌دهنده یک ذخیره ژنتیکی متنوع با نواحی حفاظت‌شده ژنومی است که احتمالاً به‌دلیل گسترش جمعیتی اخیر یا تأثیر فشارهای انتخابی به وجود آمده است. نتایج این بررسی، اطلاعات ارزشمندی در رابطه با دینامیک جمعیتی، راهبردهای حفاظت و برنامه‌ریزی مطالعات زیست‌محیطی فراهم می‌کند.