اثربخشی درمان چندبعدی معنوی برباورهای وسواسی نوجوانان دختر مبتلا به اختلال وسواسی- اجباری

نویسندگان
doi
https://doi.org/10.82264/sbq.2026.1213898
چکیده

اختلال وسواس فکری‌ـ‌عملی یکی از شایع‌ترین اختلالات اضطرابی در دوران نوجوانی است که به‌ویژه در میان دختران نوجوان می‌تواند منجر به افکار وسواسی مکرر، رفتارهای جبری مزمن، اختلال در عملکرد تحصیلی و اجتماعی، و کاهش کیفیت زندگی شود پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان چندبعدی معنوی و درمان شناختی رفتاری برکاهش باورهای وسواسی در نوجوانان دختر مبتلا به OCD در شهر قم انجام گرفت.این مطالعه از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بودجامعه آماری شامل کلیه دختران نوجوان 14 تا 18 ساله دارای نشانه‌های اختلال وسواس فکری‌ـ‌عملی بود که به مراکز مشاوره و روان‌درمانی در شهر قم مراجعه کرده بودند45 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفی در سه گروه 15 نفرهدرمان معنوی، درمان شناختی رفتاری، و کنترل گمارده شدند.ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه باورهای وسواسیOBQو مصاحبه بالینی ساخت‌یافته بود.گروه‌های مداخله طی 8 جلسه درمانی به‌صورت انفرادی درمان شدند و گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد نتایج تحلیل واریانس آمیخته با اندازه‌های مکرر نشان داد که هر دو شیوه درمانی منجر به کاهش معنادار در باورهای وسواسی شدند؛اما درمان چندبعدی معنوی کاهش بیشتری در نمرات وسواس،به‌ویژه در مرحله پیگیری،نشان داددر تحلیل خرده‌مقیاس‌ها نیز بیشترین کاهش در باورهای کمال‌گرایانه،مسئولیت‌پذیری افراطی، و کنترل افکار مشاهده شدنتیجه‌گیری کلی حاکی از آن است که درمان چندبعدی معنوی، با بهره‌گیری از مفاهیم اعتقادی و ارزشی هم‌راستا با فرهنگ دینی نوجوانان، می‌تواند به‌عنوان مداخله‌ای مؤثر، پایدار و قابل‌کاربرد در مراکز مشاوره مدارس مذهبی،کلینیک‌های سلامت روان و نهادهای تربیتی مورد استفاده قرار گیرد