عوامل مؤثر بر تجردگزینی زنان شاغل

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جامعه‌ شناسی مسائل اجتماعی ایران، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران

2 استادیار گروه جامعه شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران

3 (نویسنده مسئول) دانشیار گروه جامعه شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22054/rjsw.2025.81275.768
چکیده

این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر تجردگزینی زنان شاغل در دستگاه‌های اجرایی تهران و تأکید بر شاخص‌های سبک زندگی مدرن انجام شده است. روش تحقیق کیفی با رویکرد داده‌بنیاد به‌کار گرفته شد و داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 13 نفر از خبرگان حوزه خانواده گردآوری شدند. نتایج نشان می‌دهند که تجردگزینی زنان شاغل تحت تأثیر سه مقوله اصلی شامل تحولات اجتماعی، ابعاد مالی و اقتصادی و ویژگی‌های فرهنگی و هویتی قرار دارد.در حوزه تحولات اجتماعی، بازتعریف ارزش‌ها و نگرش های اجتماعی، پذیرش سبک زندگی جدید فرزندان توسط والدین، پذیرش سبک زندگی جدید فرزندان توسط والدین، دگرگونی در سطح کلان و خرد و تزلزل در انتخاب های فردی از مفاهیم اصلی تأثیرگذار بودند. از نظر ابعاد مالی و اقتصادی، مشارکت زنان در بخش اقتصاد و بالا رفتن هزینه های ازدواج، زنان را به انتخاب سبک زندگی مجردی سوق داده است. همچنین، در بعد فرهنگی و هویتی، توجه به سرمایه فرهنگی در خانواده، تغییر الگوهای اوقات فراغت و تحول ارزش های زنانه نقش کلیدی در تغییر نگرش زنان به ازدواج داشته است.نتایج این پژوهش نشان می‌دهند که تجردگزینی زنان شاغل فقط یک انتخاب فردی نیست، بلکه به تحولات ساختاری جامعه مربوط می‌شود. تغییر نگرش‌های اجتماعی، افزایش حضور زنان در فعالیت‌های اقتصادی و علمی، فشارهای اقتصادی و تغییرات فرهنگی موجب تأخیر در ازدواج و افزایش تمایل به استقلال شده است. این تغییرات ضرورت تدوین سیاست‌های اجتماعی متناسب با نیازها و اولویت‌های زنان شاغل را ایجاب می‌کند.