ارزیابی مقایسهای روشهای پرداخت کارانه و سرانه در هزینۀ خدمات بیمهای خانوار: چهارچوب نظری و کاربرد
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد سلامت، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
2 کارشناس ارشد اقتصاد سلامت، دانشگاه شاهد، تهران، ایران
doi
چکیده
مقدمه و هدف: روشهای پرداخت کارانه و سرانه بهجهت تأثیرگذاری بر انگیزههای مالی فراهمآورندگان خدمات میتواند موجب زیادی یا کمی خدمات و هزینهها برای سازمان بیمه و بیمهشدهها گردد. در این پژوهش، هزینههای خدمات بیمهای سلامت بهازای هر خانوار در استانها، در دو روش پرداخت کارانه و سرانه بهازای شاخصهای یکسان برای رضایت بیمهشدهها، مورد ارزیابی قرار گرفت. مواد و روشها: در این پژوهش ارزیابی روشهای پرداخت کارانه و سرانه با استفاده از دادههای ثبتی سازمان بیمۀ سلامت ایران و براساس مدل بهینهسازی از نوع تقاضای جبرانی صورت پذیرفت. در این مدل، قرارداد بین سازمان بیمه و بیمهشدهها با سطح مشخصی از هزینهها و شاخص رضایت بیمهشدهها تعیین میگردد؛ بهاینترتیب، سطح تقاضا برای خدمات بیمهای سلامت بهطور مستقل سطح عرضۀ خدمات توسط فراهمآورندگان خدمات تعیین میشود. نتایج: نتیجۀ ارزیابی نشان میدهد که بهازای رضایت یکسان برای بیمهشده در دو روش پرداخت کارانه و سرانه در سال 1391، متوسط هزینۀ خدمات بیمهای خانوار برای مجموع خدمات سرپایی و بستری در روش پرداخت سرانه در 22 استان کشور نسبت به روش پرداخت کارانه کمتر میباشد. نتیجهگیری: توضیح قرارداد بین سازمان بیمه و بیمهشدهها با کمترین هزینۀ خدمات بیمهای بهازای شاخصی از سطح رضایت حاصل از این خدمات، هدفی است که میتواند برای سازمان بیمه و بیمهشدهها و بهطور مستقل ازنظر فراهمآورندگان خدمات، مطلوب دانسته شود. در این شرایط، سازمان بیمه و بیمهشدهها روش پرداختی را انتخاب میکنند که تفاوت بین متوسط نرخ واحد خدمات برای هزینههای بیمهای و متوسط این نرخ در بازار خدمات سلامت یا هزینۀ ریسک آن، حداقل است.