بررسی چیستی معجزه و چگونگی دلالت آن بر وجود خدا

نویسندگان
doi
10.61186/mi.4.2.41
چکیده

معجزه همواره به­عنوان یکی از ادلّۀ حقانیت ادیان به­خصوص وجود خداوند به­کار رفته است. در این نوشتار سعی کرده ‎ ایم به این پرسش پاسخ دهیم که معجزه به­عنوان دلیلی بر وجود خدا، تا چه میزان از لحاظ منطقی و معرفت ‎ شناختی موجّه است. به­عبارت دیگر آیا معجزه به­تنهایی و بدون در نظر گرفتن مسائل مربوط به گواهی ‎ های تاریخی و با فرض وثاقت ادلّۀ تاریخی، یا با فرض درک بی‌واسطه، می ‎ تواند وجود خداوند را برای مخاطب بی ‎ طرف اثبات کند یا خیر؟ روش این تحقیق توصیفی-تحلیلی است که از طریق مطالعه، بررسی و تحلیل ذهنی مفاهیم، گزاره ‎ ها و استدلال‌ها انجام می ‎ گیرد. در این مقاله پیش از تلاش برای پاسخ به پرسش اصلی، به تدقیق مفهوم معجزه و نقد تعریف مشهور دیوید هیوم (نقض قانون طبیعت) پرداخته شده و پس از جمع‌بندی بحث تعریف، با بیان مقدمه ‎ ای پیرامون انواع دلیل و استدلال تلاش می ‎ شود اوّلاً انواع استدلال ‎ هایی که معجزه ممکن است در قالب آن ‎ ها به­عنوان دلیلی برای اثبات خدا در نظر گرفته شود مورد بررسی قرار گیرد، ثانیاً ناتوانی معجزه در اثبات وجود خدا به­عنوان استدلالی قیاسی نشان داده خواهد شد و ثالثاً استنتاج بهترین تبیین به­عنوان قالب استدلالی مناسب برای معجزه در جهت اثبات خدا مطرح می‌شود و موانع آن مورد نقد و بررسی قرار خواهد گرفت.