سطح تکنولوژی و اندازه مطلوب بنگاه‌ شواهدی از بنگاه‌های صنایع تولیدی ایران در سال‌های اول برنامه دوم، سوم و چهارم توسعه

نویسندگان

1 کارشناس ارشد اقتصاد، دانشگاه یزد، یزد، ایران

2 استادیار گروه مدیریت صنعتی، دانشگاه یزد، یزد، ایران

3 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.30473/indeco.2019.23344.1048
چکیده

اندازه بنگاه تولیدی تحت تأثیر سطح تکنولوژی متغیر بوده و کارایی در تولید یک بنگاه بستگی به وضعیت مطلوب این دو با یکدیگر دارد. بر این اساس سطح تکنولوژی به کار رفته در فرآیند تولید یک بنگاه مستلزم اندازه مطلوب بنگاه در یک صنعت است. از این‌رو، این تحقیق با هدف بررسی تأثیر سطح تکنولوژی بر فاصله تولید بنگاه از اندازه مطلوب آن در صنعت انجام شده است. در این پژوهش با استفاده از شاخص‌ شدت R&D بنگاه‌های تولیدی ایران به لحاظ سطح تکنولوژی به سه سطح بالا، متوسط و پایین دسته‌بندی شده و هم‌چنین برای تعیین اندازه مطلوب بنگاه‌های تولیدی از روش کومانور- ویلسون و معیار ارزش تولید استفاده شده است. در این تحقیق از الگوهای اقتصاد سنجی مبتنی بر داده‌های تابلویی (پانل) مربوط به 547 بنگاه از صنایع تولیدی ایران در قالب سری زمانی پنج سالانه از 1374 الی 1384 استفاده شده است. نتایج این تحقیق نشان ‌می‌دهد که فاصله تولید بنگاه‌ها از اندازه مطلوب تولید در صنعت، در سطح معنی‌داری 5 درصد، با سطح تکنولوژی رابطه معنی‌داری دارد. از طرفی نتایج تحقیق حاکی از آن است که هر چه سطوح تکنولوژی افزایش یابد، فاصله تولید بنگاه‌ها از سطح مطلوب آن در صنعت کاهش یافته و بنگاه‌های تولیدی کاراتر عمل می‌کنند. از نظر سیاست‌گذاری، این یافته مبین اهمیت سطح تکنولوژی در نزدیک شدن فعالیت بنگاه‌ها به اندازه مطلوب آن در صنعت بوده و باعث بقا و جلوگیری از خروج احتمالی آن از صنعت خواهد بود.