مقایسه فونستیک و تعیین گونههای غالب آفات گندم و دشمنان طبیعی آنها در سامانههای کشت بی-خاکورزی و متداول در منطقه مرودشت فارس
نویسندگان
doi
چکیده
کشت گندم به شیوه بیخاکورزی در چند سال اخیر در استان فارس متداول شده است. یکی از اشکالهای این سامانهی کشت، امکان طغیان گونههایی از آفات خاکزی است. این پژوهش در فصل زراعی 1391-1390 در شهرستان مرودشت انجام شد. نمونهبرداری در چهار مرحله اصلی رشد گندم شامل پنجهزنی، ساقهرفتن، خوشهرفتن و تشکیل دانه صورت گرفت. وسایل نمونهبرداری شامل کارت زرد چسبی، دستگاه مکش ( دیوک) و تله خاکی بودند. در کشت بیخاکورزی بهترتیب کنه قهوهای گندم، پادمان، عنکبوتها و سوسکهای کارابیده و در کشت متداول پادمان، جیرجیرک صحرایی و سوسکهای کارابیده بیشترین جمعیت را در میان گروههای آرایهبندی بهدامافتاده توسط تلههای خاکی داشتند. فون آفات و دشمنان طبیعی در هر دو سامانه کشت مشابه بود. گونههای غالب جمعآوریشده با دستگاه مکش در کشت بیخاک ورزی بهترتیب زنجرک Psammotethix alienus ، تریپس گندم Haplothrip tritici ، بالتوریسبز Chrysopa sp. و سن Orius albidipenis و در کشت متداول زنجرک P.alienus ، بالتوری سبز Chrysopa sp. و مگس زرد ساقهی گندم Chloropus pumilionis بودند. گونههای غالب جمعآوریشده با کارت زرد در کشت بیخاک ورزی بهترتیب زنبور Gonatoceruse sp. ، تریپس گندم Haplothrip tritici و سوسک گردهخوار Attalus sp. و در کشت متداول زنبور Gonatoceruse sp.، تریپس گندم Haplothrip tritici و زنبور ساقهخوار گندم بودند. در کل، در کشت بیخاکورزی جمعیت آفاتی مانند کنه قهوهای گندم، تریپس گندم و زنبور ساقهخوار گندم که بخشی از چرخه زندگی خود را در خاک میگذرانند، افزایش یافت. در مقابل، جمعیت شتهها در این سامانه خاکورزی کاهش یافت.