فراتحلیل اثر سامانه‌های آبیاری تحت‌فشار بر مقدار آب آبیاری، بهره‌روی آب و عملکرد دانه ذرت

نویسندگان

1 دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.

3 گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی، پردیس کشاورزی منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

4 عضو هیات علمی کرج، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی

doi
چکیده

افزایش جمعیت در جهان و کمبود منابع آب تهدیدی جدی برای توسعه پایدار کشاورزی است. از این رو روش‌هایی مانند آبیاری تحت‌فشار به منظور صرفه جویی در مصرف آب پیشنهاد می‌شود. به همین منظور مطالعه فراتحلیلی از ابتدا تا شهریور 1399 برای بررسی عملکرد دانه، مقدار آب آبیاری و بهره‌وری آب در روش‌های آبیاری تحت‌فشار بر روی گیاه ذرت انجام گرفت. پس از جست‌وجو در پایگاه‌های اطلاعات تعداد 17424 مطالعه جمع‌آوری گردید و با غربالگری نهایی 93 داده جفت شده بدست آمد. به طور کلی عملکرد دانه و مقدار آب آبیاری به‌ترتیب 6/7 درصد افزایش و 8/29 درصد کاهش معنادار را در روش‌های تحت‌فشار نسبت به سطحی نشان دادند. همچنین در هنگام استفاده از روش‌های آبیاری تحت‌فشار بهره‌وری آب افزایش معنادار 9/62 درصد نسبت به سطحی دارد. در این مطالعه روش‌ آبیاری بارانی بیشترین افزایش عملکرد دانه (4/10 درصد) و روش موضعی سطحی بالاترین کاهش مقدار آب آبیاری (6/24) و افزایش بهره‌وری آب (2/70 درصد) را نسب به روش‌های سطحی از خود نشان دادند. نتایج این پژوهش اهمیت استفاده از روش‌های آبیاری تحت‌فشار همراه با تعیین روش مناسب آبیاری تحت‌فشار را که باعث افزایش عملکرد دانه و بهره‌وری آب و همچنین کاهش مقدار آب آبیاری گیاه ذرت می‌شود، نشان داد.