فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در قصۀ «برادران طلایی»، از قصه های رایج در فرهنگ بختیاری، بن‏ مایه ‏های اسطوره ‏ای مختلفی همچون آیین قربانی برای الهۀ مادر، مطابقت شخصیت‏ ها با ایزدان، کارکرد اسطوره­ای اشیا و مکان‏ هایی چون حلقه، برف، کوه و انار دیده می‌شود؛ بنابراین فهم درست این قصه، در گروِ شناخت این عناصر اسطوره‌ای است که در این پژوهش، با روش اسنادی و رویکرد توصیفی تحلیلی به بررسی آن‏ ها در پیوند با متونی چون شاهنامه پرداخته می‏ شود. یافته‌ها و نتایج پژوهش نشان می ‏دهد اسطورۀ کلان در این قصه، ازدواج با پری و آیین‏ های مرتبط با آن است؛ آیین ‏هایی که هنوز برخی از نشانه­ های آن مانند ازدواج با قنات در مناطق مختلف ایران رایج است. علاوه ‌بر این، شخصیت های این قصه، دگردیسی یافتۀ ایزدان است یا می‏توان گفت ایزدان، کهن‏ نمونه‌ای برای ساختن آنان بوده‏ اند؛ چنان‏که شخصیت درویش با توجه به دو چهرۀ اهورایی و اهریمنی‏اش، مانند ایزد وایو است و بیشتر خویشکاری ‏های پری مانند ارتباط با آب و چشمه، قدرت پیکرگردانی و تبدیل کردن قهرمان به سنگ، در کنش‌های شخصیت دخترغارنشین دیده می‏ شود. کنش‏ های قصه، مانند کشتن جوان/درویش بر سر چشمه، ریشه در آیین قربانی برای الهۀ آب دارد، تبدیل شخصیت ‏ها به طلا، نماد اسطوره‏ای جاودانگی است، برون‌همسری و نقش پررنگ شخصیت دختر و پدر در ازدواج نیز ریشه در فرهنگ ازدواج‏ های اسطوره ‏ای دارد.