ارزیابی کارآیی دو مدل WinSRFR و SIRMOD در شبیه‌سازی آبیاری جویچه‌ای با استفاده از روش اینرسی صفر و مقایسه آن با داده‌های مزرعه‌ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا

2 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا

3 دانشیار گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان، ایران.

doi
چکیده

با توجه به اینکه سامانه آبیاری سطحی از پرکاربردترین روش آبیاری در کشور است، افزایش کارآیی این سامانه آبیاری از سیاست‌های کلان کشور محسوب می‌شود. در این پژوهش با انجام شبیه‌سازی جریان آبیاری سطحی با استفاده از روش حل معادلات سنت‌ ونانت (روش اینرسی صفر) در دو نرم‌افزار SIRMOD و WinSRFR و مقایسه آن با مشاهدات مزرعه‌ای در مرکز تحقیقات نیشکر اهواز، کارآیی دو نرم‌افزار در شبیه‌سازی جریان آبیاری سطحی مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس شاخص‌های آماری مورد بررسی، مشاهده گردید که هر دو نرم‌افزار توانایی خوبی در شبیه‌سازی جریان در آبیاری جویچه‌ای دارند. هر دو مدل زمان پیشروی و رواناب را بیشتر و مقدار نفوذ را کمتر از مقادیر اندازه‌گیری شده، محاسبه نمودند. در بررسی شاخص‌های عملکرد آبیاری جویچه‌ای نیز مشخص گردید که شبیه‌سازی مدل WinSRFR با مقدار راندمان کاربرد بیشتر و رواناب کمتر، به داده‌های اندازه‌گیری شده نزدیک‌تر می‌باشد. بر اساس نتایج موجود، عملکرد نرم‌افزار WinSRFR با اختلاف کمی (زمان پیشروی 4 درصد، حجم نفوذ 3 درصد و رواناب 6 درصد)، بهتر از نرم‌افزار SIRMOD می‌باشد. همچنین مشاهده گردید که بر اساس آزمایش‌های صحرایی، خطاهای نسبی حجم آب ورودی و نفوذ توسط نرم‌افزارهای WinSRFR به ترتیب 3/1، 7/2 و SIRMOD، به ترتیب 9/4 و 5/4 درصد محاسبه شد. در تخمین رواناب بهترین و ضعیف‌ترین عملکرد به میزان 2/30 و 5/32 مترمکعب به ترتیب در نرم‌افزارهای WinSRFR و SIRMOD مشاهده گردید.