تحلیل حساسیت پارامترهای رشد گیاه ذرت در مدل AquaCrop تحت بر همکنش تنش آبی و کود نیتروژن
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.
2 استادیار، گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.
3 استاد موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
doi
چکیده
تحلیل حساسیت مدلهای گیاهی به محققان کمک میکند تا قبل از واسنجی و کاربرد آن، اطلاعات لازم در خصوص واکنش مدل گیاهی به تغییرات پارامترهای ورودی آن را داشته باشند.این موضوع سبب میشود تا با آگاهی بیشتری بتوان دادههای ورودی را به مدل معرفی نموده و دقت مدل را در مرحله واسنجی افزایش داد.نظر به توسعه استفاده از مدلهای گیاهی در سالهای اخیر، در این پژوهش به بررسی حساسیت مدل AquaCrop در شبیهسازی عملکرد گیاه ذرت دانهای نسبت به تغییرات پارامترهای رشد گیاهی بهرهوری آب نرمال شده(WP*)، حداکثر ضریب تعرق گیاهی (KCTrx)، ضریب پوشش گیاهی اولیه (CC0)، ضریب رشد پوشش گیاهی (CGC)، ضریب کاهش پوشش گیاهی (CDC) و شاخص برداشت (HI) با استفاده از روش Beven (1979) پرداخته شد.بدین منظور، از دادههای دو ساله برداشت شده از مزرعه تحقیقاتی 400 هکتاری موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر استفاده شد.فاکتورهای مورد استفاده در این پژوهش شامل سطوح مختلف آب آبیاری (W1، W2، W3 و W4 بهترتیب نشان دهنده تأمین 120، 100، 80 و 60 درصد نیاز آبی) و کود نیتروژن (N1، N2، N3 و N4 بهترتیب نشان دهنده تأمین 100، 80، 60 و صفر درصد نیاز کودی) بود.نتایج نشان داد که مدل به تغییرات شاخص برداشت (0.65≤Spi≤1.3) و بهرهوری آب نرمال شده (0.55≤Spi≤1.2) بیشترین حساسیت را داشت.کمترین حساسیت نیز نسبت به تغییرات ضریب زوال پوشش گیاهی (CDC) مشاهده شد (0.02≤Spi≤0.07).ضرایب حساسیت برای همه پارامترها به جز CDC مثبت بود.بنابراین با افزایش مقدار CDC مدل دچار خطای کمبرآوردی میشود.ضریب حساسیت برای تیمارهای N1 تا N4 به طور متوسط برابر با 32/0، 41/0، 46/0 و 51/0 بود.این نتایج برای تیمارهای آبیاری W1 تا W4 نیز به طور متوسط برابر با 36/0، 39/0، 44/0 و 50/0 بود.از این رو، با افزایش تنش آبی و کودی حساسیت مدل نسبت به تغییر همه پارامترها افزایش یافت و بیشترین حساسیت در تیمار W4N4 مشاهده شد.