اندازهگیری حجم آب آبیاری و بهرهوری آب باغات انار در کشور
نویسندگان
1 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات،
2 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش
3 استادیار پژوهشی، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران.
4 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سمنان(شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش
5 استادیار پژوهشی، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
6 دانشیارپژوهشی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش
7 استاد موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
8 دانشیار پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، سازمان تحقیقات،
9 مربی پژوهشی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج
doi
چکیده
با توجه به محدودیت منابع آبی کشور، ضرورت بهبود بهرهوری آب کشاورزی و اهمیت تولید انار در کشور، لزوم اندازهگیری و تحلیل حجم آب آبیاری و بهرهوریآب در تولید این محصول مهم آشکار میگردد. در این مطالعه، حجم آب آبیاری و عملکرد انار در بیش از 120 باغ منتخب در استانهای اصفهان، خراسانرضوی، مرکزی، سمنان، یزد و فارس بهصورت میدانی اندازهگیری شد. از تحلیل واریانس برای بررسی تفاوت احتمالی عملکرد، حجم آب آبیاری و بهرهوری فیزیکی آب در تولید انار استفاده گردید. نتایج نشان داد به جز عملکرد، تفاوت حجم آب آبیاری و بهره وری آب در استانهای یاد شده معنیدار بود. میانگین وزنی عملکرد انار در کشور 5/21 تن در هکتار بهدست آمد. میانگین وزنی، حجم آب آبیاری 14790 مترمکعب در هکتار بود. میانگین وزنی بهرهوری آب آبیاری 69/1 کیلوگرم بر مترمکعب برآورد شد. میانگین وزنی بهرهوری آب و بارش مؤثر دراز مدت 47/1 کیلوگرم بر مترمکعب و بهرهوری آب و بارش مؤثر سال جاری 43/1 کیلوگرم بر مترمکعب بود. حجم آب آبیاری باغهای انار و نیاز آبی ناخالص در استان های منتخب مشابه هم نبود. در بعضی استانها مانند فارس، خراسانرضوی، سمنان و مرکزی حجم آب آبیاری کمتر از نیاز آبی ناخالص و در استانهای اصفهان و یزد بیشتر از نیاز آبی ناخالص بود. اما به طور میانگین در سطح کشور، حجم آب آبیاری نزدیک به نیاز آبی ناخالص در سال انجام تحقیق (1398-99)و نیاز آبی ناخالص بلندمدت بود. متوسط حجم آب آبیاری در سامانههای آبیاری قطرهای و سطحی بهترتیب 9981 و 15765 مترمکعب در هکتار بدست آمد که نشاندهنده 37 درصد کاهش آب آبیاری در سامانه آبیاری قطرهای نسبت به سطحی میباشد.
